المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٦٩ - جواز القاء و وجوب تعليق

شاهد در « اخال » است كه توهّم الغاء آن مى‌شود لذا واجب است ضمير شأن در نيّت گرفت و تقدير آن « اخاله » بوده و جمله بعد از آن در موضع مفعول دوّم مى‌باشد.

قوله: لا توجبه: ضمير مفعولى به « الغاء » راجع است.

قوله: فانّه يجب بشروطه: ضمير در « فانّه » و « بشروطه » به تعليق عود مى‌كند.

قوله: و هما على السّواء: ضمير تثنيه به الغاء و اعمال عود مى‌كند.

متن: «٢١٢»

تجزيه و تركيب‌

فى: حرف جارّه.

موهم: بصيغه اسم فاعل، مجرور به « فى » ، متعلّق به « انو ».

الغاء: منصوب است تا مفعول باشد براى « موهم » ، مضاف.

ما: موصوله، مضاف اليه.

تقدّما: فعل ماضى، از باب تفعّل، لازم، صله و عائد براى « ما ».

واو: عاطفه.

التزم: فعل امر، متعدّى، ضمير انت در آن مستتر و فاعلش مى‌باشد.

التّعليق: مفعول است براى « التزم ».

قبل: اسم، ظرف، مضاف، متعلّق به « التزم ».

نفى: مصدر، مضاف اليه براى « قبل » مضاف.

ما: اسم براى ماء نافيه، مضاف اليه.

ترجمه:

در نيّت بگير ضمير شأن يا لام ابتداء را در جائى كه بتوهّم مى‌آيد فعل‌