المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٦٣ - تعليق و الغاء در افعال قلوب

هو ابطاله لفظا و محلّا (ما من قبل هب) من الافعال المتقدّمة بخلاف هب و ما بعده (و الامر هب قد الزما)، فلا يتصرّف.

ترجمه و شرح:

تعليق و الغاء در افعال قلوب‌

مصنّف گويد:

بتعليق و الغاء اختصاص داده شده افعالى كه قبل از « هب » قرار گرفته‌اند.

شارح گويد:

تعليق عبارتست از ابطال عمل لفظا فقط نه محلّا ولى الغاء عبارتست از ابطال عمل لفظا و محلّا.

و حاصل آنكه: افعال قبل از « هب » يعنى:

رأى و خال و علمت و وجد و ظنّ و حسبت و زعمت و عدّ و حجى و درى و جعل بمعناى اعتقد امتياز و اختصاصشان اينستكه تعليق و الغاء در آنها جارى بوده و در افعال ديگر يعنى هب و آنچه بعد از آن مى‌باشد نمى‌آيند.

سپس مصنّف گويد:

در فعل « هب » تنها صيغه امر استعمال مى‌شود، بنابراين تصرّفى در آن نبوده و افعال دگر از آن استعمال نميشوند.

متن: «٢١٠»

تجزيه و تركيب‌

كاف: حرف جارّ.

ذا: اسم اشاره و مشار اليهش « هب » و افعال بعد آن مى‌باشد، مجرور به كاف، متعلّق به استقرّ، خبر مقدّم.