المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٤٧ - حكم تأكيد

شرح عربى:

( و شاع) عند الحجازيّين (فى ذا الباب اسقاط الخبر) اى حذفه (اذ المراد مع سقوطه ظهر) كقوله تعالى‌ «لاضير» و نحو « لا اله الّا اللّه» اى موجود و بنو تميم يوجبون حذفه فان لم يظهر المراد لم يجب الحذف عند احد فضلا عن ان يجب، كقوله صلّى اللّه عليه و آله: « لا احد اغير من اللّه عزّ و جلّ». قال فى شرح الكافية: و زعم الزّمخشرىّ و غيره انّ بنى تميم يحذفون خبر لا مطلقا على سبيل اللّزوم. و ليس بصحيح لانّ حذف خبر لا دليل عليه يلزم منه عدم الفائدة و العرب يجمعون على ترك التّكلّم بما لا فائدة فيه و قد يحذف اسم لا للعلم به، كما ذكر فى الكافية كقولهم « لا عليك» اى لا بأس عليك.

ترجمه و شرح:

در اين باب (باب لاء نفى جنس) اسقاط و حذف خبر شايع و رائج است زمانيكه مقصود و مراد با سقوط و حذف آن ظاهر و روشن باشد.

شارح در ذيل « شاع » مى‌گويد:

اين شيوع نزد اعراب اهل حجاز مى‌باشد و منظور از « اسقاط الخبر» حذف آن است.

و در تعقيب « اذ المراد مع سقوطه ظهر» مى‌گويد:

مانند فرموده حقتعالى: لا ضير ( باكى نيست).

و همچنين مانند: لا اله الّا اللّه (نيست معبودى غير خداوند متعال).

در اين دو مثال خبر كه موجود باشد محذوف است.

سپس ميگويد:

طائفه و قبيله بنى تميم حذف خبر در مورد مزبور را واجب مى‌دانند.

پس از آن مى‌گويد:

حال اگر با حذف خبر مقصود و مراد ظاهر نبود از نظر هيچكس حذف ثابت نبوده چه رسد باينكه واجب باشد مانند آنچه در فرموده حضرت نبى اكرم‌