المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٣٢ - دوم از نواسخ حروف مشبهة بليس(ما - لا - لات - ان)

قوله: و عدم انتقاضه بالّا: ضمير در « انتقاضه » به نفى راجع است.

قوله: فان انتقض بها: ضمير در « بها » به « الّا » راجع است.

قوله: ما انتم الّا بشر مثلنا: آيه (١٠) از سوره ابراهيم.

قوله: و هو تقدّم الاسم على الخبر: ضمير « هو » به ترتيب زكن عود مى‌كند.

قوله: و هو غير ظرف: ضمير « هو » به خبر راجع است.

قوله: و كذا ان كان ظرفا: ضمير در « كان » به خبر راجع است.

قوله: كما هو ظاهر اطلاقه: ضمير « هو » به كون الخبر المقدّم ظرفا راجع است.

قوله: و صرّح به فى الكافيه: ضمير در « به » به اطلاق راجع است.

قوله: مخالفا به لابن عصفور: ضمير در « به » به تصريح راجع است.

متن: «١٥٩»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه و مى‌توان آنرا استيناف نيز فرض نمود.

سبق: بصيغه مصدر، مفعول مقدّم است براى « اجاز » ، مضاف.

حرف: مضاف اليه براى « سبق » ، مضاف.

جرّ: مضاف اليه براى « حرف ».

او: عاطفه.

ظرف: معطوف به حرف‌

كاف: بمعناى « مثل » ، حرف جارّ و مجرورش كلمه « قولك » است كه محذوف مى‌باشد.

ما: نافيه.