در حديث ديگرى از امام صادق ـعليه السّلامـ وارد شده است كه فرمود:«آنگاه كه خداوند به ابليس فرمان سجده داد; در پاسخ گفت: پروردگار من! سوگند به عزتت اگر مرا از سجده بر آدم معذور بدارى، تو را عبادتى مى كنم كه احدى تاكنون نظير آن را انجام نداده است.» [١]

نكته ديگرى كه قابل ذكر است اينكه: تا در درون ابليس يك نوع انانيّت وخود خواهى نباشد، هرگز آفرينش خود را از آتش وآفرينش آدم را از گل، بهانه سرپيچى از فرمان حق قرار نمى دهد. درست است كه او تكبّر خود را نسبت به آدم ابراز كرد، ولى روح اين تكبّر، واستكبار در برابر خدا بود از اين رو آنگاه كه از خدا درخواست كرد كه او را از سجده به آدم معذور دارد ودر برابر آن، عبادت بى نظيرى انجام خواهد دهد، خطاب آمد:«إنّى أُحبُّ أن أُطاعَ مِنْ حَيْثُ أُريد» من اطاعتى را كه خود مى خواهم مى پسندم.

اگر در او روح تسليم در برابر خدا بود، مى بايست فرمان اللّه را بى چون وچرا انجام دهد; زيرا بى اعتنايى به آدم، نوعى اهانت به خداست. از اين جهت قرآن تكذيب پيامبران وامامان را تكذيب خدا مى داند. اگر چه تكذيب كننده، تكذيب خود را متوجه خدا نمى سازد، ولى سرانجام بازگشت آن، به تكذيب خداست. چنانكه قرآن مى فرمايد:(قَدْ نَعْلَمُ إِنَّهُ لَيَحْزُنُكَ الَّذى يَقُولُونَ فَإِنّهُمْ لا يُكَذِّبُونَكَ وَلكِنَّ الظَّالِمينَ بِآياتِ اللّه ِ يَجْحَدُونَ) (انعام/٣٣) «مى دانيم كه آنچه مى گويند تو را اندوهگين مى سازد، (ولى بدان، آنان تو را تكذيب نمى كنند)بلكه ستمگران آيات خدا را انكار مى كنند.»

از آيات مربوط به مسئله سجده براى آدم وامتناع ابليس از آن، نيز شواهدى به دست مى آيد كه ثابت مى كند تكبّر او نسبت به مقام كبريايى بوده است.

١ـ از اينكه او از آن جايگاه «قدس» ورفيع ملائكه نداى (أنَا خَيْرٌ مِنْهُ) سر داد

[١] بحار الأنوار: ج١١، ص١٤٥، حديث ١٤.