فرزندان او مى باشد. اين امتياز، يك امتياز تكوينى و وجودى است، نه علم آدم وآگاهى او در برابر علم وآگاهى ملائكه. خواه علم او منحصر به تعليم اسماى حجتهاى الهى بوده يا از آن وسيعتر بوده باشد.

٢ـ امتياز علمى آدم بر فرشتگان

در اين تفسير برترى آدم بر فرشتگان، برترى علمى او مى باشد واين مطلب را به دو گونه مى توان بيان كرد:

الف: آموزش اسامى موجودات

خدا اسامى موجودات جهان را به آدم، آموخت[١] حالا اين اسامى ولغات از چه مقوله اى بودند، قرآن از بيان آن ساكت است. يعنى در جهان موجودى باقى نماند مگر اين كه آدم، نام او را فرا گرفت و در مقام مذاكره، آن الفاظ را به كار برد وبه نسل خود منتقل ساخت هرگز نبايد اين مطلب را بى ارزش خواند، زيرا اگر در ميان بشر، لفظى براى معنايى تعيين نشده بود، گذشته از اينكه مفاهمه دچار مشكل مى شد، آثار گذشتگان نيز، به آيندگان منتقل نمى گشت. شايد آيه اى كه «بيان» را يكى از نعمتهاى بزرگ خدا مى شمارد، ناظر به همين مطلب باشد آنجا كه مى فرمايد:(الرّحْمنُ * عَلّمَ القُرآنَ * خَلَقَ الإنْسانَ * عَلّمَهُ الْبَيانَ)(الرحمن/١ـ٤) «خداى رحمان قرآن را آموخت، انسان را آفريد، بيان را به او آموزش داد.»

خداوند پس از آموختن اسامى موجودات به آدم ابوالبشر، آنها(موجودات) را بر

[١] در برخى از روايات مرسل، وارد شده است كه امام ـعليه السّلامـ در پاسخ اين سؤال كه خدا به آدم چه آموخت؟ فرمود: سرزمينها، كوهها، دره ها، بيابانها، آنگاه به فرش خود نگريست وفرمود: اين را هم به او آموخت. در روايت ديگرى لفظ«اسماء» را اضافه كرده، مى فرمايد: اسامى بيابانها، وگياهان درختان وكوههاى زمين را به او آموخت.(برهان:ج١، ص٧٥،احاديث: ٩، ١٠و١١).