روضة الأنوار عباسى (در اخلاق و شيوه كشوردارى) - محقق سبزوارى - الصفحة ٦٩٩ - فصل ششم در آداب و تدبير منجمان و مهندسان و ارباب علوم تعليميه كه آن را علوم رياضيه خوانند
باب، شعار خود سازد؛ و به حسب خاصيّت، كسى را كه طبع راستى است، سخنان او راست مىشود. و برخلاف اين دروغگو و لهذا خيالات دروغگويان معتبر نيست، و بر خواب ايشان اعتمادى نيست، و خواب ايشان قابل تعبير نيست. و كسى كه راستگوست، رأى او نيز صحيح و طبع و سليقه او مستقيم است و افعال او نيز راست است، به خلاف دروغگو. و از غرايب آن است كه بعضى از ارباب تجارب گفتهاند كه امراض دروغگو به صعوبت اصلاح مىپذيرد، بلكه طبيب نيز در تشخيص حال او حيران مىشود. گويا كوفت او نيز دروغ مىگويد. پس، اگر منجّم خواهد كه احكام او درست آيد، از دروغگويى احتراز تمام لازم داند.
و بايد كه منجّم بر منهج صلاح و تقوا و ديانت ثابتقدم باشد تا او را مناسبت به عالم ملكوتى بوده و از آثار فيض قدسى بىبهره نباشد و احكام او صحيح آيد. و بايد كه منجّم پادشاه، ملكه كتمان اسرار داشته باشد، به حدّى كه از خصوصيّات احوال پادشاهى كه اظهار آن مفسده ندارد نيز اجتناب مىكرده باشد، الّا محاسن سير و اخلاق و عادات و اوضاع متعلّق به پادشاه كه نشر آن نزد همهكس بر خواصّ ملوك لازم است. پس، بايد كه منجّم از تعيين ساعات و اوقاتى كه جهت ملك تعيين كرده باشد، هرچند امرى جزيى باشد، كس را آگاه نگرداند و كمال مبالغه در كتمام اسرار از كسى متمشّى شود كه بسيار سخن و فضول و پرگو نباشد، چه كسى كه سخن بسيار گويد او را بسيار غفلت عارض شده، سخنى چند گويد كه مستمع از آن استدلال بر خفايا و اسرار تواند كرد.
ديگر، چون حاجت به منجّمان موقوف بر حالى و وقتى خاصّ نيست، بلكه اكثر اوقات مىباشد، بايد كه منجّم پادشاه بر در بارگاه و درگاه اكثر اوقات حاضر باشد و حضور مجلس را بر نحوى ملتزم نباشد كه مؤدّى به ملال پادشاه گردد و هرچند پادشاه به قانونى خاصّ رخصت داده باشد، بايد كه طريقه احتياط همه وقت مرعىّ مىداشته باشد و به رخصت كلّى مغرور نشود.
ديگر، بايد كه منجّم كارهايى را كه در تأخير آن خطر است موقوف بر وقتها و ساعتها ندارد، بلكه ترجيح ميان فايده مراعات ساعت اختيار و آفت تأخير آن كار را در نظر داشته، موافق آن معمول دارد.