«و بايد كه بوده باشد خريد و فروش خريد و فروخت با سماحت، به ترازوى راست و به نرخها كه نقصان و تنگى نرساند به هر دو گروه از فروشنده و خرنده. پس، هركس كه ملاصقت و ملازمت احتكار كند، بعد از آنكه تو نهى از آن نموده‌باشى، پس عذاب كن [٢١٣ آ] او را عذابى كه باعث عبرت ديگران شود، و عقاب كن او را بى‌آنكه اسراف كنى در آن عقوبت- يعنى، از حدّ تجاوز مكن.»

«ثمّ اللّه‌اللّه في الطّبقة السّفلى من الّذين لا حيلة لهم، و[١] المساكين و المحتاجين و أهل البؤسى و الزّمنى، فإنّ في هذه الطّبقة قانعا و معترّا، و احفظ للّه ما استحفظك من حقّه فيهم، و اجعل لهم قسما من بيت مالك، و قسما من غلّات صوافي الإسلام في كلّ بلد، فإنّ للأقصى منهم مثل الّذي للأدنى، و كلّ قد استرعيت حقّه؛ فلا يشغلنّك عنهم بطر، فإنّك لا تعذر بتضييعك التّافه لإحكامك الكثير المهمّ. فلا تشخص همّك عنهم، و لا تصعّر خدّك لهم، و تفقّد أمور من لا يصل إليك منهم ممّن تقتحمه العيون، و تحقره الرّجال؛ ففرّغ لأولئك ثقتك من أهل الخشية و التّواضع، فليرفع إليك أمورهم، ثمّ اعمل فيهم بالإعذار إلى اللّه سبحانه‌[٢] يوم تلقاه، فإنّ هؤلاء من بين الرّعيّة أحوج إلى الإنصاف من غيرهم.»

«پس از آن، بترس خدا را، خدا را در طبقه زيرين از آنان كه هيچ چاره نيست ايشان را در امر معيشت از مسكينان و محتاجان و سختى‌كشيدگان و زمينگيران. پس، به درستى كه در اين طبقه قانعى هست كه سؤال نمى‌كند و معترّى‌[٣] هست كه خود را در معرض بذل مى‌آورد. و حفظ كن از جهت خداى آنچه طلب حفظ آن كرده از تو از حق خود در ايشان؛ و بگردان از جهت ايشان قسمتى از بيت المال خود، و قسمتى و بخشى از آنچه كه ذخيره‌

[١] - در ديگر نسخ به‌جاى« من»« و» آمده. نويسنده در ترجمه فارسى،« من» را ترجمه كرده است.

[٢] - در چاپهاى صبحى صالح و فيض الاسلام،« سبحانه» نيامده است.

[٣] - فقير؛ نيازمندى كه براى دريافت بخشش پيش آيد، ولى درخواست نكند. قانع و معترّ كه در كلام حضرت آمده، برگرفته از اين آيه قرآن است:« فَكُلُوا مِنْها وَ أَطْعِمُوا الْقانِعَ وَ الْمُعْتَرَّ.»