روضة الأنوار عباسى (در اخلاق و شيوه كشوردارى) - محقق سبزوارى - الصفحة ٣٢١ - فصل ششم در فضيلت حلم و ذكر توابع آن، چون تحلم و عفو و صفح
اليك، و إعطاء من حرمك.»[١] يعنى: «آيا خبر بكنم شما را به بهترين خلقهاى دنيا و آخرت؟ آن است كه عفو كنى از هركس كه بر تو ظلم كند و پيوسته دارى رشته محبّت و الفت آنكس كه از نامهربانى گسسته دارد، و نيكويى و احسان كنى با هركه با تو بدى كند، و عطا كردن به كسى كه تو را از فواضل و عطاياى خود محروم دارد.»
و از آن حضرت منقول است كه فرموده: «عليكم بالعفو فانّ العفو لا يزيد العبد الّا عزّا فتعافوا يعزّكم اللّه.»[٢] يعنى: «بر شماست كه ملازمت و مداومت بر عفو كنيد. پس، به درستى كه عفو زياد نمىكند جهت بنده، الّا عزّت. پس، عفو كنيد تا عزيز گرداند شما را خداى عز و جلّ.»
و از حضرت امام موسى كاظم ٧ منقول است كه، «بههم نرسيدند دو گروه- يعنى، به محاربه و مجادله- مگر آنكه نصرت و ظفر مىيابند آنان كه عفو ايشان عظيمتر است.» و اين معنى به تجربه رسيده كه از متخاصمان، آنكس را كه قصد عفو و نيّت بخشايش دارد غلبه و نصرت مىباشد، چنانكه از تتبّع اخبار پيشينيان معلوم مىشود.
و حضرت صادق ٧ فرموده كه، «نيكو جرعهاى است خشم از جهت آن كسى كه صبر كند بر آن. پس، به درستى كه اجر عظيم از جهت بلاى عظيم مىباشد.» و حضرت صادق ٧ فرموده كه، «هيچ بندهاى نيست كه خشمى فروخورد، مگر آنكه خداى عز و جلّ زياد مىگرداند جهت او عزّت در دنيا و آخرت.
و حضرت امام محمّد باقر ٧ فرموده كه، «هركه خشمى فروخورد و قدرت بر امضاى آن داشته باشد، پر مىگرداند خداى عز و جلّ دل او را امن و ايمان در روز قيامت.»
|
بغير خشم كه در خوردنش وبالى نيست |
در اين بساط دگر لقمه حلالى نيست |
|
\*\*\*
|
فروخور خشم را گر زنده مىخواهى دل خود را |
كه كار آب حيوان مىكند در خوردن اين آتش |
|
و حضرت رسول صلّى اللّه عليه و اله فرموده، كه، «دوستترين راهها به خداى عز و جلّ دو جرعه است:
[١] - مستدرك الوسائل، ج ٨، ص ٣٦٢.
[٢] - الكافى، ج ٢، ص ١٠٨.