روضة الأنوار عباسى (در اخلاق و شيوه كشوردارى) - محقق سبزوارى - الصفحة ٧٧٠ - فصل سوم در ترجمه صحيفهاى كه طاهر ذو اليمينين جهت ولد خود عبد الله نوشته بود
و از كار امروزت بالتّمام فارغ شو و چيزى را به فردا مينداز، و بسيار خود مباشر امورت شو، چه فردا امورى هست و حوادثى هست كه بسا باشد كه تو را از كار بازمانده امروز غافل سازد. و بدان كه امروز چون گذشت رفت با آنچه در او بود، و هرگاه عمل او را تأخير نمودى، جمع مىشود بر تو عمل دو روز. پس، مشغول مىسازد آن تو را تا وقتى كه از آن اعراض كنى. و هرگاه عمل هر روز را در آن روز امضا نمودى[١]، بدن خود را راحت دادهاى و امور سلطنت خود را محكم ساختهاى. و نظر كن به مردم احرار و صاحبان سن از ايشان از آن كسانى كه يقين به صفاى طويت ايشان داشته باشى. و گواهى دهد مودّت ايشان مر تو را و معاونت ايشان به نصح و مخالطت بر امور تو. ايشان را برگزين، و نسبت به ايشان احسان بهجا آور، و تعاهد نماى اهل خاندانهايى كه فقر و حاجت به ايشان رونموده. [١٩٣ ب][٢] پس، متحمّل مؤنات ايشان شو و اصلاح حال ايشان كن تا فقر مسّ ايشان نكند، و خود متوجّه شو و نظر كن به حال فقرا و مساكين و كسانى كه قدرت آن ندارند كه ستمى كه بر ايشان شده به تو رفع نمايند و عرض كنند و محتقرى كه نمىداند كه چگونه طلب حقّ خود نمايد. پس، از او بپرس و مبالغه كن در سؤال، و به امثال اين جماعت موكّلساز اهل صلاح را، و امر كن ايشان را كه حالات و حوايج ايشان را به تو رفع مىنموده باشند تا تو در آن نظر مىكرده باشى، و آنچه باعث صلاح حال ايشان باشد به عمل مىآورده باشى. و تعاهد كن حال صاحبان شدت و بأساء را، چون يتيمان و ارامل[٣]- يعنى، زنان بىشوهر- و از جهت ايشان ارزاق و معونات از بيت المال مقرّر دار، و در اين باب اقتدا كن به امير المؤمنين- يعنى، مأمون اعزّه اللّه- چنانكه او عطوفت مىكند با ايشان و صله بهجا مىآورد بكن، تا آنكه به آن صالح سازد خداى عيش ايشان را، و روزى تو كند به سبب آن زيادتى و بركت.
و از جهت ضريران[٤] از بيت المال سهمى مقرّر كن، و حاملان قرآن را از ايشان ترجيح
[١] - براى رسايى بهتر مفهوم جمله، كلمه« و» در اينجا برابر متن عربى حذف شد.
[٢] - صفحه ١٩٣ آ نانوشته است.
[٣] - مفرد آن« ارملة» به معنى زن بىشوهر و« ارمل» به معنى مرد بىزن است.
[٤] -« ضرير» به معنى زيانيافته و ناتوان و بيمار است.