روضة الأنوار عباسى (در اخلاق و شيوه كشوردارى) - محقق سبزوارى - الصفحة ٣٥٣ - فصل هفتم در فضيلت سخا و جود و مذمت بخل

و حضرت صادق ٧ در بيان آيه‌ كَذلِكَ يُرِيهِمُ اللَّهُ أَعْمالَهُمْ حَسَراتٍ‌[١] يعنى:

«همچنين مى‌نمايد خداى عز و جلّ اعمال ايشان را حسرتها.» فرموده كه، «آن شخصى است كه مال بگذارد و آن را صرف ننمايد در طاعت خداى عز و جلّ از روى بخل. پس، بميرد و آن را بگذارد جهت كسى كه در طاعت خداى عز و جلّ صرف كند يا در معصيت خدا؛ و [٩٠ آ] اگر در طاعت خدا صرف نمود، آن مال را در ترازوى غير ديده حسرت است بر او، به سبب آنكه آن مال از او بوده؛ و اگر در معصيت صرف نمود، او باعث تقويت او به سبب آن مال شده تا صرف كرده در معصيت. پس، حسرت او خواهد بود.»

و از حضرت رسول صلّى اللّه عليه و اله منقول است كه فرموده: «من ايقن بالخلف سخت نفسه بالعطيّة.»[٢] يعنى: «هركس كه يقين كند به خلف- يعنى، به آنكه آنچه صرف مى‌نمايد خداى عز و جلّ عوض آن مى‌دهد- سخاوت مى‌كند نفس او به عطا كردن.

و حضرت امير المؤمنين- صلوات اللّه عليه- فرموده‌اند: «و من يبسط يده بالمعروف اذا وجده يخلف اللّه له ما انفق فى دنياه و يضاعف له فى آخرته.»[٣] يعنى: «هركس كه پهن كند دست خود را به معروف و دادن خير وقتى كه بيابد، عوض مى‌دهد خداى جهت او آن چيزى را كه انفاق كرده در دنياى او، و مضاعف مى‌گرداند جهت او در آخرت او.»

و حضرت امام محمّد باقر ٧ به حسين بن ايمن فرمود كه، انفاق كن و يقين داشته باش به عوض از جانب خداى عز و جلّ پس به درستى كه بخل نكرد هيچ‌كس به نفقه كردن در چيزى كه خشنود گرداند خداى عز و جلّ را، مگر آنكه انفاق كرد اضعاف آن را در چيزى كه باعث سخط خداى عز و جلّ مى‌شود.

و حضرت امام رضا ٧ به خادم خود گفت: «آيا امروز چيزى انفاق كرده‌اى؟» گفت:

«نه.» حضرت فرمود: «پس از كجا خداى عز و جلّ عوض به ما دهد؟ انفاق كن و اگرچه يك درهم باشد.»

و از كلمات شريفه حضرت امير المؤمنين- صلوات الله عليه- است كه، «لا تستكثرنّ العطاء و ان كثر فانّ حسن الثّناء اكثر [منه‌].»[٤] يعنى: «بسيار مگير عطا را و اگرچه بسيار

[١] - بقره، ١٦٧.

[٢] - الوافى، ج ١٠، ص ٤٨٦.

[٣] - الكافى، ج ٤، ص ٤٣ و وسائل الشيعة، ج ١٥، ص ٢٥٥.

[٤] - غرر الحكم، ش ١٠٢٠٠.