جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٥٩ - غزل ٥٨٣ عمر بگذشت به بىحاصلى و بوالهوسى

راستى است براى هركس كه آن را تصديق نمايد، و جايگاه عافيت و تندرستى است براى آن كه از آن دريابد، و خانه بى‌نيازى است براى هر كه از آن توشه بردارد.)

اى خواجه! كاروان عشّاق يكى پس از ديگرى بار بربستند و به طرف منزلگاه مقصود روانه گشتند، و تو در خوابى و از غافله دور مانده‌اى، و صداى آنان هم به گوشت نمى رسد و خبر از پست و بلنديها و خطرات و تنهايى راه ندارى. در واقع مى‌خواهد به خود خطاب كرده و بگويد:

شب گذشته به غلامى و بندگى حضرت محبوب چون غلامان ديگرش سر نهاده بودم، امّا او نمى پذيرفتم و مى گفت: اى دل و عالم طبيعت از دست داده! تو ما را نه‌اى، يار چه كسى؟ و مرا به خاكسارى و عبوديّت خود قبولم نمى فرمود. گويا.

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٥٢٧، ص ٣٧٩.