قانون مدنى و فتاواى امام خمينى - كيائى، عبد الله - الصفحة ٦٤٩ - مبحث دوم - در تعهدات امين

اگر وديعه در صندوقى قفل شده يا اطاق بسته‌اى باشد و آنها را به روى او باز كند و بگويد: وديعه‌ات را بگير، آنچه را كه تكليف داشته، اداء كرده است و از عهده آن بيرون آمده است، چنانكه آنچه در صورت امكان بر او واجب است فورى بودن عرفى است، پس دويدن و مانند آن و بيرون آمدن فورى از حمام مثلًا و قطع كردن طعام و نماز اگرچه مستحب باشد و مانند آنها، بر او واجب نيست. و آيا براى او تأخير انداختن به منظور اينكه شاهد بگيرد جايز است؟ دو قول است؛ اقواى آنها جواز آن است در صورتى كه شاهد گرفتن موجب تأخير زياد نباشد و گرنه جايز نيست، خصوصاً اگر وديعه گذاشتن بدون شاهد گرفتن بوده باشد. اين در صورتى است كه مودع، در تأخير و عجله نكردن رخصت ندهد وگرنه اشكالى در عدم وجوب مبادرت و شتاب نيست.

ج ٢ ص ٥٣٩

(٢٧٨- ٣١٠)

- ر. ك. ٦٣٢ مس ٢٨.

ماده ٦١٧: امين نمى‌تواند غير از جهت حفاظت تصرفى در وديعه كند يا به نحوى از انحاء از آن منتفع گردد مگر با اجازه صريح يا ضمنى امانت‌گذار و الّا ضامن است.

مسأله ٢٢- اگر مستودع، قصد تصرف در وديعه را بنمايد وليكن تصرفى نكند، ضامن نمى‌شود، ولى اگر قصد غصب كند به اين كه استيلاء بر آن را براى خودش و غلبه بر مالك آن را- مانند غاصب‌هاى ديگر- قصد نمايد، ضامن آن مى‌شود و دست او دست عدوانى مى‌گردد و اگر از قصدش برگردد ضمان از بين نمى‌رود. و مثل آن است صورتى كه آن را منكر شود يا از او مطالبه شود و او با اين كه تمكن عقلى و شرعى دارد، از ردّ آن خوددارى نمايد؛ كه به مجرد آن، ضامن مى‌شود و اگر از انكار يا امتناعش برگردد، از ضمان برائت پيدا نمى‌كند. ج ٢ ص ٥٤٥

(٣١٠)

- (امكان تقاص از مال مورد وديعه، ر. ك. ٣٠٠- پاورقى- تقاص- مس/ ٩).

- ٦١٤ مس ٢٠ ... و اما تعدى ....

س ٢- ضبط صوتى كه صاحبش در دكانى گذاشته تا برگردد و بگيرد ولى نيامده و حدود يك سال فاصله شده، الآن مى‌تواند صاحب دكان با حفظ تعهّد بر پرداخت عين يا قيمت عند المراجعه در آن تصرف كند يا نه؟

ج- بدون علم به رضايت مالك آن حق تصرف ندارد. ج ٢ ف ص ٢٣٢