قانون مدنى و فتاواى امام خمينى - كيائى، عبد الله - الصفحة ١١٨ - مبحث دوم - در وقف

س ٦٦- قبرستان مسلمانان كه بعضى از آنها حدود ٢٠ سال يا بيشتر است كه جنازه‌اى در آن دفن نشده:

١- آيا جايز است صورت قبرها را از بين برد يا خير؟

ج- اگر زمين، وقف براى دفن اموات باشد و يا آنكه از بين بردن صورت قبر موجب هتك ميّت مسلمان باشد جايز نيست.

٢- در صورت جواز آيا خراب كردن صورت قبرها نياز به اجازه ورّاث ميّت دارد يا خير؟

ج- اگر قبر يا مقبره ملك باشد دست زدن به آن و تغيير آن بدون اجازه مالك حرام و موجب ضمان است. ج ٢ ف ص ٣٦١

(٣١- ٣١٥)

س ٦٧- مسجدى كوچك و خراب و كهنه در محلّ ما وجود دارد كه براى مردم محلّ بسيار كوچك و غير قابل استفاده است، زمين اطراف اين مسجد قبرستان است، آيا جايز است از هواى زمين قبرستان براى اضافه و توسعه مسجد استفاده شود به طورى كه از دفن اموات ممانعت نشود، يعنى قسمت فوقانى، مسجد (در ارتفاع دو متر) و قسمت تحتانى قبرستان باشد منتظر جواب از محضر آن امام بزرگوار هستيم!

ج- اگر موجب نبش قبر يا هتك قبور مسلمين يا تصرّف قبرستان نباشد، اشكال ندارد ولى مقدارى كه از هوائى قبرستان گرفته مى‌شود، حكم مسجد پيدا نمى‌كند.

ج ٢ ف ص ٣٦١- ٣٦٢

(٣٨)

س ٦٨- گورستان متروكه‌اى كه وقفيّت آن محرز نمى‌باشد در مركز شهرستانى وجود دارد كه در ١٤ آن آثار قبور به طور مشخص نمايان بوده و آخرين جنازه‌اى كه در آنجا دفن شده متجاوز از هفده سال مى‌باشد. اين مكان جهت احداث مصلّاى نماز جمعه- بدون نبش قبر و پى كنى بلكه تنها با خاكريزى بر روى قبور به طريقى كه ديگر آثار قبور مشاهده نشود- محل مناسبى مى‌باشد. خواهشمند است نظر شرعى را در اين مورد اعلام فرمائيد.

ج- در فرض مرقوم اشكال ندارد. ج ٢ ف ص ٣٦٢

س ٦٩- در رژيم طاغوت در قبرستانى حمّامى ساخته شده و حالا مى‌خواهيم آن حمّام را راه بيندازيم، غسل كردن و نماز خواندن در آن حمّام چه حكمى دارد؟