راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٣ - اقسام گناهان و نسبت آنها با صفات انسان
توبه داده است، و او پيوسته از گناهش بيمناك و به رحمت پروردگارش اميدوار مىباشد، و ما نيز نسبت به او همان نظر را داريم كه او نسبت به خودش دارد، رحمت الهى را برايش خواستار و از مجازات خداوند بر او بيمناكيم.»«٢»
از ابى جعفر امام باقر (ع) درباره مردى كه حدّ رجم بر او جارى شده بود پرسيدند كه آيا در آخرت نيز بر اين گناه مجازات مىشود؟ فرمود: «خداوند بخشندهتر از آن است.»«٣»
تقسيم سوّم: بدان گناهان به صغيره و كبيره تقسيم مىشوند، و اختلاف مردم در اين مورد زياد است برخى گفتهاند: گناه صغيره وجود ندارد بلكه گناه مخالفت با خداست و همه كبيره هستند. امّا اين قول ضعيف است، چه خداوند متعال فرموده است: إِنْ تَجْتَنِبُوا كَبائِرَ ما تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئاتِكُمْ«٤»، و نيز الَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبائِرَ الْإِثْمِ وَ الْفَواحِشَ إِلَّا اللَّمَمَ«٥».
پيامبر خدا (ص) فرموده است: «نمازهاى پنجگانه و نماز جمعه كفّاره گناهان ميان آنها تا جمعه ديگر است و اين در صورتى است كه از گناهان كبيره دورى جسته باشد» و در عبارت ديگرى آمده است: «كفّاره گناهان ميان آنها به جز كباير است.»«٦»
در روايت عبد الله بن عمرو بن عاص آمده كه پيامبر (ص) فرموده است: «كباير شرك به خدا، عقوق پدر و مادر، قتل نفس و سوگند دروغ است.»«٧»
اصحاب و تابعين در تعداد گناهان كبيره اختلاف كردهاند. برخى آنها را چهار و بعضى هفت و برخى نه و بعضى يازده و برخى بالاتر دانستهاند. ابو طالب مكّى گفته است: تعداد كباير هفده است من آنها را از اخبار استخراج كردهام«٨»، و همه آنچه از اقوال صحابه به دست مىآيد اين است كه چهار فقره از اين گناهان در دل است كه عبارتند از:
«٢» همان ماءخذ، ج ٢، ص ٤٤٣.
«٣» همان ماءخذ.
«٤» نساء / ٣١: اگر از گناهان كبيره اى كه از آن نهى شده ايد دورى كنيد گناهان (كوچك ) شما را مى پوشانيم .
«٥» نجم / ٣٣: همان ها كه از گناهان كبيره و اعمال زشت جز گناهان صغيره دورى مى كنند.
«٦» سنن ترمذى ، ج ٢، ص ١٤، از حديث ابوهريره و آن را حديث حسن شمرده است .
«٧» صحيح بخارى ، ج ٧، ص ١٧١.
«٨» (( مجمع الزوائد، )) ج ١، ص ١٠٣.