ترديدى نيست كسى كه كفاف خود و عائله‌اش را- اگر عائله داشته باشد- براى مدّت يك سال داشته باشد سؤال او حرام است، چه داشتن كفاف يك سال نهايت توانگرى است و مقدار پنجاه درهم كه در حديث آمده بر همين مورد حمل شده است، زيرا پنج دينار براى شخص منفرد اگر ميانه‌روى كند هزينه يك سال او را كافى است، و اگر عائله‌مند باشد بسا كفايت نكند ليكن چنانچه پيش از سال محتاج شود و قدرت بر سؤال داشته باشد و فرصت آن از دست نمى‌رود سؤال كردن او جايز نيست، چه او در حال حاضر نيازى ندارد و بسا تا فردا زنده نماند در اين صورت بدون آن كه نيازى داشته باشد سؤال كرده است، در حالى كه طعام يك شبانه‌روز او را كافى است و خبرى كه مشعر به اين مقدار است بر همين مورد حمل شده است.

امّا چنانچه فرصت سؤال از دست مى‌رود و اگر تأخير كند كسى پيدا نخواهد شد كه به او چيزى بدهد سؤال برايش مباح مى‌شود، چه اميد يك سال ديگر زيستن آرزوى دورى نيست، و او از اين كه سؤال را به تأخير اندازد بيم دارد كه مضطرّ شود و از تهيّه ما يحتاج خود ناتوان گردد. اگر بيم عجز از سؤال در آينده ضعيف باشد و آنچه مورد سؤال اوست در حدّ ضرورت نباشد سؤال او خالى از كراهت نيست، شدّت و ضعف اين كراهت بر حسب درجات ضعف اضطرار و بيم از دست رفتن فرصت و طول مدّتى است كه در آن نيازمند سؤال مى‌شود و اينها قابل ضبط و تعيين نيست و منوط به اجتهاد شخص است كه در حال خويش بنگرد و ميان خود و خدا از دلش فتوا بخواهد و اگر سالك راه آخرت است به آن عمل كند. هر چه يقين انسان نيرومندتر و وثوق او به رسيدن روزى در آينده كاملتر و قناعتش به قوت روزانه بيشتر باشد درجه‌اش نزد خداوند برتر است. ترس از آينده در حالى كه خداوند قوت روزانه تو و عائله‌ات را مى‌دهد تنها ناشى از ضعف يقين و گوش دادن به تهديدهاى شيطان است، و خداوند فرموده است: فَلا تَخافُوهُمْ وَ خافُونِ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ«٨٩» و نيز: الشَّيْطانُ يَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَ يَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشاءِ وَ الله يَعِدُكُمْ مَغْفِرَةً مِنْهُ وَ فَضْلًا.

«٨٩» آل عمران / ١٧٥:... از آنها نترسيد و تنها از من بترسيد اگر ايمان داريد.