راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٣٦ - بخش اوّل- در صبر

داشت بشناسد؟ سستى در شناخت صبر و شكر، سستى در شناخت خداوند و عجز از ادراك چيزى است كه ايمان به وسيله آن حاصل مى‌شود. از اين رو دو بخش مذكور نيازمند بيان و توضيح است و ما هر دو قسمت را به سبب ارتباطى كه با يكديگر دارند در يك كتاب شرح مى‌دهيم.

بخش اوّل- در صبر

در اين بخش از فضيلت صبر، تعريف و حقيقت آن اين كه صبر نصف ايمان است، اختلاف اسامى آن به سبب اختلاف متعلّقات آن، اقسام آن بر حسب اختلاف قوّت و ضعف، موارد نياز به صبر، داروى صبر و آنچه بدان كمك گرفته مى‌شود سخن مى‌گوييم و به خواست خدا اين هفت فصل مشتمل بر همه مقاصد و معانى صبر خواهد بود.

فضيلت صبر

خداوند سبحان براى صابران صفاتى بيان فرموده و صبر را هفتاد و چند بار در قرآن ذكر كرده و بيشتر خيرات و درجات را به صبر نسبت داده و آنها را ثمره و نتيجه آن قرار داده و فرموده است: وَ جَعَلْنا مِنْهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا لَمَّا صَبَرُوا«٢» و نيز: وَ تَمَّتْ كَلِمَتُ رَبِّكَ الْحُسْنى‌ عَلى‌ بَنِي إِسْرائِيلَ بِما صَبَرُوا«٣» و نيز: وَ لَنَجْزِيَنَّ الَّذِينَ صَبَرُوا أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ«٤» و نيز: أُولئِكَ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ بِما صَبَرُوا«٥» و نيز: إِنَّما يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسابٍ.«٦»

پاداش هر عمل قربتى روى حساب و اندازه‌اى معيّن است جز صبر، و چون روزه مقرون به صبر است نصف صبر گفته شده است. در روايت آمده كه خداوند فرموده‌