المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٠٥ - حكم ماء كافه

باشد مانند فرموده حقتعالى:

و اذان من اللّه و رسوله الى النّاس يوم الحجّ الاكبر انّ اللّه برئ من المشركين و رسوله‌

و آگاهى و اعلامى است از حقتعالى و رسولش در روز حجّ اكبر بمردمان كه خداوند و رسولش از مشركين بى‌زار مى‌باشند.

شاهد در « رسوله » است كه مرفوعا براسم انّ يعنى « اللّه » عطف شده و قبل از آن لفظ « اذان » كه بمعناى علم است واقع شده.

سپس شارح مى‌گويد:

همانطورى كه مصنّف گفته حكم « انّ » در ليت و لعلّ و كانّ نمى‌باشد در نتيجه براسم اينحروفف منحصرا مى‌بايد منصوبا عطف گردد و مطلقا بالرّفع جايز نيست نه قبل از خبر و نه بعد از آن ولى در عين حال فرّاء نحوى در صورتيكه معطوف بعد از خبر بيايد رفعش را اجازه داده است.

قوله: و الحقت بانّ المسكورة فيما ذكر: مقصود از « ما ذكر» عطف باسم اينحروف مرفوعا مى‌باشد.

قوله: و اذان من اللّه و رسوله: آيه (٣) از سوره توبه.

قوله: و اجازه الفرّاء بعده: ضمير در « اجازه » به رفع راجع بوده و ضمير مجرورى در « بعده » به خبر برمى‌گردد.

متن: «١٩٠»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.

خفّفت: فعل، ماضى، مجهول، از باب تفعيل.

انّ: نائب فاعل براى « خفّفت ».