نكته‌ها:
١- «ادريس» كيست؟
طبق نقل بسيارى از مفسران، «ادريس» جد پدر نوح است.
نام او در تورات «اخنوخ» و در عربى «ادريس» مى‌باشد كه بعضى آن را از ماده «درس» مى‌دانند؛ زيرا او اولين كسى بود كه با قلم خط نوشت.
او علاوه بر مقام نبوت، به علم نجوم و حساب و هيئت احاطه داشت، و نخستين كسى بود كه: طرز دوختن لباس را به انسان‌ها آموخت.
در مورد اين پيامبر بزرگ، قرآن تنها دو بار- آن هم با اشاره‌هاى كوتاه- سخن گفته است، يكى در آيات مورد بحث، و ديگرى در سوره «انبياء» آيات ٨٥ و ٨٦ و در روايات مختلف، شرح مبسوطى درباره زندگى او نوشته‌اند كه:
نمى‌توان همه آنها را معتبر دانست، به همين دليل ما به اشاره بالا قناعت كرده و از اين بحث مى‌گذريم.
***
٢- در حديثى كه در بسيارى از كتب دانشمندان اهل سنت آمده، چنين مى‌خوانيم: پيامبر هنگامى كه آيه «فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ ...» را تلاوت كرد، فرمود: يَكُونُ خَلْفٌ مِنْ بَعْدِ سِتِّيْنَ سَنَةً أَضاعُوا الصَّلوةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَوات فَسَوْفَ يُلْقَوْنَ غَيّاً ثُمَّ يَكُونُ خَلْفٌ يَقْرَئُونَ الْقُرْآنَ لايَعْدُوا تَراقِيْهِمْ، وَ يَقْرَءُ الْقُرآنَ ثَلاثَةٌ مُؤْمِنٌ وَ مُنافِقٌ وَ فاجٌر:
«بعد از شصت سال، افرادى به روى كار مى‌آيند كه نماز را ضايع مى‌كنند و در شهوات غوطه‌ور مى‌شوند و به زودى نتيجه گمراهى خود را خواهند ديد، و بعد از آنها گروه ديگرى روى كار مى‌آيند كه قرآن را (با آب و تاب) مى‌خوانند ولى از شانه‌هاى آنها بالاتر نمى‌رود (چون نه از روى اخلاص است و نه براى