تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٣
«كسى كه به سخن سخنگوئى گوش فرا دهد (گوش دادن از روى تسليم و رضا) او را پرستش كرده، اگر اين سخنگو از سوى خدا سخن مىگويد خدا را پرستيده است، و اگر از سوى ابليس سخن مىگويد، ابليس را عبادت كرده». «١»
به هر حال، ابراهيم عليه السلام مىخواهد اين واقعيت را به پدرش تعليم كند كه:
انسان در زندگى، بدون خط نمىتواند باشد، يا خط اللّه و صراط مستقيم است و يا خط شيطان عصيانگر و گمراه، او بايد در اين ميان درست بينديشد و براى خويش تصميمگيرى كند، و خير و صلاح خود را دور از تعصبها و تقليدهاى كوركورانه در نظر بگيرد.
***
بار ديگر، او را متوجه عواقب شوم شرك و بتپرستى كرده، مىگويد: «اى پدر! من از اين مىترسم: با اين شرك و بتپرستى كه دارى عذابى از ناحيه خداوند رحمان به تو برسد، و تو از اولياى شيطان باشى» «يا أَبَتِ إِنِّي أَخافُ أَنْ يَمَسَّكَ عَذابٌ مِنَ الرَّحْمنِ فَتَكُونَ لِلشَّيْطانِ وَلِيّاً».
تعبير ابراهيم عليه السلام در برابر عمويش «آزر» در اينجا بسيار جالب است از يكسو، مرتباً او را با خطاب يا ابت! (پدرم) كه نشانه ادب و احترام است، مخاطب مىسازد و از سوى ديگر، جمله «أَنْ يَمَسَّكَ» نشان مىدهد كه ابراهيم عليه السلام از رسيدن كوچكترين ناراحتى به آزر ناراحت و نگران است و از سوى سوم، تعبير به «عَذابٌ مِنَ الرَّحْمنِ» اشاره به اين نكته مىكند كه كار تو به واسطه اين شرك و بتپرستى به جائى رسيده كه خداوندى كه رحمت عام او همگان را در برگرفته به تو خشم مىگيرد و مجازاتت مىكند، ببين چه كار وحشتناكى انجام مىدهى!