روضة الأنوار عباسى (در اخلاق و شيوه كشوردارى) - محقق سبزوارى - الصفحة ٤٢ - روضة الانوار عباسى
و خوانندگى و استماع غنا، به عنوان گناه كبيره ياد مىكند.[١]
از تحليلهاى اقتصادى نيز غفلت نمىشود. بحث عرضه و تقاضا و گرانى و ارزانى كالا و نيروى كار انسانى به عنوان يك موضوع اقتصادى مورد ارزيابى قرار مىگيرد و نتايج اجتماعى و سياسى از آن گرفته مىشود.[٢]
محقّق در عبارات مشحون از ذمّ و قدح، ستيزهجويى خود را نسبت به متصوفه نشان مىدهد و آنان را «جاهلان و نادانان» مىخواند كه از معرفت حقيقتها بىخبرند.[٣]
تعريف و تمجيدهايى كه از برخى شخصيتهاى عمدة سياسى و مذهبى، همچون خلفاى عباسى شده است، بهويژه با ديد شيعيان موافقت ندارد و از اين نظر مىتوان بر نقل او از ديگر منابع، بدون جرح و تعديل، خرده گرفت.[٤]
گزارش سبزوارى از برخى وقايع و اقدامات و مقرّرات دولت رقيب عثمانى و ستايش آل عثمان درخور توجه است.[٥]
تعدادى از منابعى كه مؤلف از آنها سود جسته و يا متذكّر شده عبارتند از: سياستنامه يا سير الملوك خواجه نظام الملك و همچنين كتاب وصاياى او؛ اين دو از مهمترين منابع روضة الانوار هستند و بهويژه حكايات بسيارى از آنها نقل شده است. جوامع الحكايات عوفى، تاريخ وصّاف، صحيفه سلمانى، تاريخ گزيده حمد الله مستوفى، تذكرة الاولياء عطار نيشابورى، كافى كلينى، لوامع الاشراق حكيم فاضل دوانى، كتاب هشت بهشت، عيون الانباء ابن ابى قتيبه، معالم السّنن خطائى، تجارب الامم و الطّهاره از ابو على مسكويه رازى، سراج الملوك نوشته ابو بكر طرطوشى، المستطرف فى كل فنّ مستظرف به خامه شهاب الدين محمّد بن احمد ابى الفتح ابشيهى، مقامات خواجه ابو نصر مشكان، اخلاق محسنى، اخلاق محتشمى، اخلاق ناصرى به قلم خواجه نصير طوسى، چهار مقاله عروضى، و تاريخ طبرى.
البته شيوه سبزوارى در نقل مطالب آن است كه همهجا از منابع خود ياد نمىكند. تا آنجا كه ميسّر بوده با يافتن و رجوع به آنها مجلّد و شماره صفحه در پانوشتها معلوم گشته است. مراجع حديثى مورد مراجعه مؤلف در متن ناگفته مانده است، امّا هرچه يافت
[١] - اثر حاضر، صص ١٥٣ و ١٥٥.
[٢] - همان، صص ٤٦٧ و ٤٦٨.
[٣] - همان، ص ٣٠٠.
[٤] - همان، ص ١٨٢.
[٥] - همان، ص ٤٦٩ و ٦٠٧.