جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٩١ - غزل ٥٥٠ تو را كه هرچه مراد است در جهان دارى

«لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ»[١]: (شب قدر، از هزار ماه بهتر است.- به گفته خواجه در جايى:

محبوبا! آنقدر يادِ لعل لب تو در نزد من زيباست، و كام دلم با آن شيرين مى شود، كه عقلم فريفته آن گرديده و به من مى گويد: اين كه در دهان دارى گفتار يا شكر است؟ كه:

٣٦٩٥

«ألذِّكْرُ هِدايَةُ العُقُولِ وَتَبْصِرَةُ النُّفُوسِ.»

[٣]: (ذكر و ياد [خدا، موجب‌] هدايت و راهنمايى عقلها، و بينايى جانها مى باشد.- نيز:

٣٦٩٦

«ألذِّكْرُ نُورُ العَقْلِ وَحياةُ النُّفُوسِ وَجَلآءُ الصُّدُورِ.»

[٤]: (ذكر و ياد [خدا، سبب‌] روشنايى عقل، و زندگانى جانها، و صيقل سينه ها مى باشد.- همچنين‌

٣٦٩٧

«أيْنَ العُقُولُ المُسْتَصْبِحَةُ لِمصابيحِ الهُدى‌؟»

[٥]: (كجاست عقلهايى كه به چراغهاى هدايت روشن گشته‌اند؟- يا اينكه:

«حَدُّ العَقْلِ، ألْإنْفِصالُ عَنِ الفانى، وَالإتِّصالُ بِالباقى.»

[٦]: (كرانه و مرز و نهايت عقل، گسستن و جدا شدن از فانى و ناپايدار، و پيوستن به پايدار مى باشد.).

[١] - قدر: ٣.

[٢] ( ٢- ٣). غرر و درر موضوعى، باب الذّكر، ص ١٢٣.

[٣] ( ٢- ٣). غرر و درر موضوعى، باب الذّكر، ص ١٢٣.

[٤] - غرر و درر موضوعى، باب ذكر اللَّه، ص ١٢٣.

[٥] - غرر و درر موضوعى، باب العقل، ص ٢٥٧.

[٦] - غرر و درر موضوعى، باب العقل، ص ٢٥٩.