جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٥١ - غزل ٥٨٢ طفيل هستى عشقند، آدمى و پرى

بسيار مرا ياد كن.- همچنين:

٣٩١٥

«وَ ما مِنْ عَبْدٍ بَكى‌ مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ، إلّاسَقاهُ اللَّهُ مِنْ رَحيقِ رَحْمَتهِ، وَأبْدَلَهُ اللَّهُ ضِحْكاً وَسُرُوراً فى جَنَّتِةِ، وَرَحِمَ اللَّهُ مَنْ حَوْلَهُ وَلَوْ كانُوا عِشْرينَ ألْفاً ...»

[١]: (و هيچ بنده اى نيست كه از ترس [از عظمت‌] خداوند مى گريد، جز آنكه خداوند او را از شراب رحمتش سيراب ساخته، و آن را به خنده و شادمانى در بهشت مبدّل نموده، و اطرافيان او را، ار چه بيست هزار [نفر] باشند، مورد رحمت خويش قرار مى دهد ...)

محبوبا! توجّه به عالم بشريّت مرا از تو جدا و ديده دلم را نابينا و به هجرانت مبتلا ساخته و ياد و ذكر و توجّه به جنابت از عالم بشريّتم منصرف و مقطع و چشم باطنم را مى گشايد و به دامن وصلت مى نشاند. در حيرتم كه چاره هجر و وصلت را چگونه بنمايم تا همواره‌ات ببينم و مبتلا به فراقت نگردم.

و ممكن است بخواهد بگويد (به اعتبار بيان مصرع دوّم): معشوقا! در عين اينكه از هر چيز عيان تر مى باشى، دانسته‌ام كه ديده ظاهرت نمى بيند؛ كه:

٣٩١٦

«ألْحَمْدُللَّهِ الَّذى لاتُدْرِكُهُ الشَّواهِدُ، ولا تَحْويهِ المَشاهِدُ، وَلاتَراهُ النَّواظِرُ، وَلاتَحْجُبُهُ السَّواتِرُ.»

[٢]: (سپاس خداوندى را كه ديدگان بدو نمى رسند، و ديدنگاه ها او را دربر نمى گيرند، و چشمان او را نمى‌بينند، و پرده ها و حجابها نمى توانند حجاب او شوند.) چه كنم تا علم اليقينم به عين اليقين مبدّل، و از هجر و وصل خلاص شوم و در حقّ اليقين منزل كنم.

دلبرا! الهى كه حسن و جمال و سرورى‌ات بر قرار باد! (كه هست- سزاوار هر.

[١] - ارشاد القلوب، باب ٢٣، ص ٩٧.

[٢] - نهج البلاغه، خطبه ١٨٥.