ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤٢٩ - راويان احاديث كتاب و شناخت طريق مؤلف به آنان

جاروديّه منسوب به اويند، و ذمّ او در رواياتى رسيده است، و طريق مؤلّف به وى بمحمّد بن سنان ضعيف است بنا بر مشهور».

و آنچه در آن از حبيب بن معلّى نقل شده است، پس روايت كرده آن را از پدرم- رضى اللَّه عنه- از سعد بن عبد اللَّه از محمّد بن وليد خزّاز از حمّاد بن عثمان از حبيب ابن معلّى خثعمى.

توضيح: «حبيب بن معلّى سجستانى است و شيخ طوسى وى را در اختيار رجال كشّى عنوان كرده و او را از اصحاب امام باقر و حضرت صادق عليهما السّلام شمرده، و ابتدا شارى بود (يعنى از خوارج نهروان) و بعدا بحقّ پيوست و از شيفتگان آن دو امام عليهما السّلام گرديد، و بايد دانست كه او حبيب خثعمى نيست و آن در كلام مؤلّف سهو است، و حبيب خثعمى حبيب بن معلّل است نه حبيب بن معلّى، و در كتب رجال حبيب بن معلّى الخثعمى وجود ندارد، بخلاف ابن معلّل كه نجاشى او را عنوان كرده و گفته است: «ثقة ثقة له كتاب» و حبيب سجستانى از اصحاب سبطين و صادقين عليهم السّلام است، و خثعمى از اصحاب امام صادق و امام كاظم و حضرت رضا عليهم السّلام است ولى كتابى براى او ذكر نكرده‌اند، بهر حال طريق مؤلّف به وى صحيح است و محمّد بن وليد خزّاز كوفى فطحى مذهب است ولى توثيق شده».

و آنچه در آن از عبد الرّحمن بن حجّاج آمده است، پس روايت كرده‌ام آن را از احمد بن محمّد بن يحيى العطار- رضى اللَّه عنه- از پدرش از احمد بن محمّد بن عيسى از ابن أبى عمير، و حسن بن محبوب هر دو از عبد الرحمن بن حجّاج بجلى كوفى و وى عرب خالص نبود بلكه از وابستگان قبيله بجيله است، و امام صادق و حضرت كاظم‌