١٦٠ سوره «انعام» مى‌خوانيم: «مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها»، و حداكثر آن را تنها خدا مى‌داند، كه گوشه‌اى از آن، در مورد انفاق در راه خدا، در آيه ٢٦١ سوره «بقره» آمده است.
البته، اين مضاعف ساختن اجر و پاداش، بى‌حساب نيست، بستگى به ميزان پاكى عمل و اخلاص و حسن نيت و صفاى قلب دارد، اين، مرحله تفضل الهى درباره نيكوكاران. سپس، به ذكر مجازاتِ بدكاران پرداخته، مى‌گويد: «به كسانى كه كار بد كنند، مجازاتى جز اعمالشان داده نمى‌شود»! «وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلايُجْزَى الَّذِينَ عَمِلُوا السَّيِّئاتِ إِلَّا ما كانُوا يَعْمَلُونَ».
و اين مرحله «عدل» پروردگار است؛ چرا كه ذره‌اى بيش از آنچه انجام داده‌اند، كيفر نمى‌شوند.
جالب اين است كه مى‌گويد: اعمال خود آنها كيفر آنها است، يعنى اين كه عملشان طبقِ قانونِ بقاء موجودات در عالم هستى، آثارش چه در درون جان، و چه در بيرون، در اين عالم باقى مى‌ماند، و در قيامت كه روز آشكار شدن پنهانى‌ها (يوم البروز) است، در شكلى مناسب خود تجسم مى‌يابد، و با گنهكاران همراه خواهد بود و آنها را شكنجه و آزار مى‌دهد.
***
در اينجا سه سؤال وجود دارد كه بايد به آنها پاسخ گفت:
١- چرا «سيئة» در اين آيه دو بار تكرار شده است؟
ممكن است دليلش اين باشد كه قرآن مى‌خواهد روى اين مطلب تكيه كند كه در برابر «سيئات» كيفرى جز همان عمل را كه انجام داده‌اند، دامنشان را نمى‌گيرد. و به تعبير ديگر «خود كرده را تدبير نيست».
***