تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٢
نكته:
چرا يكى از نامهاى قيامت «ساعة» است
توجه به اين نكته نيز لازم است كه، در بسيارى از آيات قرآن و از جمله در دو آيه از آيات مورد بحث، از قيام قيامت تعبير به «قيام ساعة» شده است، اين به خاطر آن است كه، «ساعة» در اصل به معنى جزئى از زمان يا لحظاتى زودگذر است، و از آنجا كه از يكسو، وقوع رستاخيز به صورت ناگهانى و برقآسا است، و از سوى ديگر، به مقتضاى «سريع الحساب» بودن خداوند، حساب بندگان را در آن روز به سرعت مىرسد، اين تعبير در مورد قيامت به كار رفته، تا مردم موقعيت رستاخيز را همواره در نظر داشته باشند.
«ابن منظور» در «لسان العرب» نقل مىكند: «ساعة» اسم براى زمانى است كه صيحه پايان جهان زده مىشود، و همگى ناگهان مىميرند، و نيز نام براى وقتى است كه مردم در قيامت برانگيخته مىشوند، اين نام از آن جهت براى پايان جهان و وقوع رستاخيز انتخاب شده، كه در صيحه نخستين- كه خداوند در آيه:
«إِنْ كانَتْ إِلَّا صَيْحَةً واحِدَةً فَإِذا هُمْ خامِدُونَ» «١»
اشاره كرده، به طور ناگهانى همگى مىميرند- (و در نفخه دوم ناگهان همه به پا مىخيزند و قيامت بر پا مىشود).
«زبيدى» در «تاج العروس» از بعضى نقل مىكند: «ساعة» سه گونه است:
«ساعت كبرى» روز رستاخيز و زنده شدن مردم براى حساب.
و «ساعت وسطى» روز مرگ ناگهانى اهل يك زمان (به مجازاتهاى الهى و عذابهاى استيصال).
و «ساعت صغرى» روز مرگ هر انسان.