تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٨
١٤- آن روز كه قيامت بر پا مىگردد، (مردم) از هم جدا مىشوند؛
١٥- اما آنان كه ايمان آورده و اعمال صالح انجام دادند، در باغى از بهشت شاد و مسرور خواهند بود.
١٦- و اما آنان كه به آيات ما و لقاى آخرت كافر شدند، در عذاب الهى احضار مىشوند.
تفسير:
سرنوشت مجرمان در قيامت
در آيات گذشته، سخن از تكذيب كنندگانى به ميان آمد كه آيات خدا را به باد مسخره مىگرفتند، و در آيات مورد بحث با بيان گوشهاى از مباحث معاد و سرنوشت مجرمان در قيامت، بحثهائى را كه قبل از اين درباره معاد در آيات قبل گفته شد، تكميل مىكند.
نخست، مىفرمايد: «خداوند آفرينش را آغاز نموده، سپس اعاده مىكند، و بعد به سوى او بازمىگرديد» «اللَّهُ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ».
در آيه، يك استدلال كوتاه و پر معنى براى مسأله معاد بيان شده، كه در آيات ديگر قرآن نيز، به عبارات ديگرى تكرار گرديده است، و آن اين كه: «همان كسى كه قدرت بر آفرينش نخستين داشت، قدرت بر معاد هم دارد، و قانون عدالت و همچنين حكمت خداوند، ايجاب مىكند كه اين آفرينش مجدد، تحقق يابد».
جمله «ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ» اشاره به اين است كه، بعد از زندگى قيامت، همگى به سوى دادگاه پروردگار و پاداش و ثواب او باز مىگرديد، و از اين فراتر، مؤمنانى كه در خط تكامل الهى قرار گرفتهاند، همچنان در تكامل خويش به سوى بى نهايت و به سوى ذات پاك پروردگار، پيش مىروند.