محتواى سوره روم
از آنجا كه اين سوره، مطابق مشهور، تماماً در «مكّه» نازل شده است، محتوا و روح سوره‌هاى مكى در آن منعكس مى‌باشد، يعنى بيش از همه چيز، بحث از مسأله «مبدأ» و «معاد» مى‌كند، چرا كه دوران «مكّه» دوران آموزشى اعتقادات اصيل اسلامى، توحيد و مبارزه با شرك، و توجه به معاد و دادگاه رستاخيز بود، و در لابلاى اين مباحث مطالب ديگرى در ارتباط با آنها نيز مطرح شده است.
در حقيقت مطالب اين سوره را، در هفت بخش مى‌توان خلاصه كرد.
١- پيشگوئى از پيروزى «روميان» بر «ايرانيان» در جنگى كه در آينده، درگير مى‌شد، به مناسبت گفتگوئى كه ميان مسلمانان و مشركان در اين زمينه روى داده بود، كه مشروح آن به خواست خدا خواهد آمد.
٢- گوشه‌اى از طرز فكر و چگونگى حالات افراد بى‌ايمان، و سپس تهديدهائى نسبت به آنها در مورد عذاب و كيفر الهى در رستاخيز.
٣- بخش مهمى از آيات عظمت خداوند در آسمان و زمين، و در وجود انسانها از قبيل خروج حيات از مرگ، و مرگ از حيات، خلقت انسان از خاك، نظام زوجيت و آفرينش همسران براى انسانها، و رابطه مودت در ميان آنها، آفرينش آسمان و زمين، اختلاف زبانها، نعمت خواب در شب و جنبش در روز، ظهور رعد و برق و باران، حيات زمين بعد از مرگ، و تدبير امر آسمان و زمين به امر خدا.
٤- سخن از توحيد فطرى، بعد از بيان دلائل آفاقى و انفسى، براى شناخت