مجموعه مقالات كنگره شيخ ابوالفتوح رازي - جمعي از فضلا و نويسندگان - الصفحة ١١١

محلّ اعراب «الم» [١] ؛ ٢. فرق ميان «بلى» و «نعم» [٢] ؛ ٣. بحث فصاحت و بلاغت در آيه ١٧٩ بقره. [٣] ـ اختصاصات روض الجنان در بحثهاى ادبى گفته شد كه روض الجنان داراى بحثهاى ادبى مختص به خود نسبت به تبيان است كه از باب نمونه يك مورد را با ذكر عبارت و چند مورد را تنها با ذكر آدرس بيان مى كنيم. ابوالفتوح در ذيل آيه ٢٠ سوره بقره به بيان تفاوت «كاد» و «عسى» مى پردازد: «كاد از اَخوات عسى باشد و به معنى مقاربت بود و او در باب مقاربت از عسى بليغ تر بود و از فعلى جامد است از او اسم فاعل نيايد و او را خبرى بايد و خبر او فعل مضارع بود بى أن و خبر عسى فعل مضارع بود با أن ». [٤] نمونه هاى ديگر: ١. بحث ساده صرفى در مورد اعلال «قيل» [٥] ؛ ٢. تفاوت «لو» و «لولا» در ذيل آيه ٢٠ بقره [٦] ؛ ٣. فرق تمثيل و تشبيه [٧] ؛ ٤. بحثى در مورد «لم» و «لمّا» و فرق آنها در آيه ٢١٤ بقره [٨] ؛ ٥. بحث تضمين يك فعل معناى فعل ديگر را [٩] ؛ و.... ـ اختصاصات تبيان در بحثهاى ادبى تبيان نيز در ذيل بعضى آيات، بحثهاى ادبى دارد كه در تفسير روض الجنان نيامده است و ما تنها به ذكر يك مورد اكتفا مى كنيم: «وقوله: «لَنْ تَفْعَلُوا» ، لا موضع له من الإعراب وانّما هو اعتراضٌ بين المبتدأ والخبر، كقولك: زيدٌ ـ فافهم ما أقول ـ رجلٌ صدق. وإنّما لم يكن له موضع إعراب