در خصوص صحابه نيز ديدگاه اماميه آن است كه چون ايشان معصوم از خطا نيستند و هر مجتهد در اجتهاد و استنباط خود ممكن است خطا كند، آراى اجتهادى صحابه، چه در تفسير و چه در غير آن، فاقد اعتبار و حجيت است. اگر چه بايد اذعان كرد مصاحبت ايشان با رسول اكرم صلى الله عليه و آله، معاصرت آنان با نزول وحى، آگاهى ايشان از قرائن حاكم بر نزول آيات و نيز معانى عرفى واژگان قرآنى در آن زمان، در كاهش ميزان خطاى آنان مؤثر است و به همين لحاظ لازم است به اجتهاد ايشان در فهم آيات توجّه شود. طبق آنچه گفته شد ابوالفتوح رازى نيز چون ساير مفسران نامدار اماميه به طور وسيع به نقل آراى اجتهادى صحابه و تابعين در تفسير آيات پرداخته و توجّه ويژه اى به فهم ايشان از آيات مبذول داشته است، اما اين مطلب به منزله اعتبار مطلق قائل شدن وى به آراى اجتهادى ايشان در تفسير نيست.

ديدگاه ابوالفتوح رازى در اعتبار خبر واحد

يكى از گوياترين مواضعى كه ديدگاه ابوالفتوح رازى را در عدم اعتبار و حجّيت خبر واحد بيان مى كند، مطلبى است كه وى در تفسير آيه نبأ: «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا...» [١] نگاشته است: « و در آيت دليل است بر آنكه خبر واحد ايجاب علم و عمل نكند؛ براى آنكه ايمن نباشد كه قايل دروغ مى گويد، و آنچه به اين صفت باشد از اخبار، توقف واجب باشد در او، و فرقى نبود در اين قضيّه ميان خبر فاسق و خبر عدل؛ براى آنكه عدالت چون در حد عصمت نباشد، امان حاصل نباشد از آنكه مخبر دروغ مى گويد و با اين جواز على [كل] حال توقف واجب [است]». [٢] وى سپس دليل قائلان به

[١] حجرات (٤٩): آيه ٦.[٢] روض الجنان، ج ١٨، ص ١٨.