مجموعه مقالات كنگره شيخ ابوالفتوح رازي - جمعي از فضلا و نويسندگان - الصفحة ١٢٨
و اينكه مراد از عالمين چيست، مى فرمايند: تبيان: وقال أكثر المفسّرين: أنه أراد الخصوص ومعناه عالمى زمانهم... وأمّة نبيّنا محمّد صلى الله عليه و آله أفضل من أولئك بقوله «كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنّاسِ...» ». [١] روض الجنان: «قوله «عَلَى الْعالَمِينَ» أي على عالَمى زمانهم. مراد آن است كه: شما را تفصيل داد بر اهل روزگار خود؛ براى آنكه امّت پيغامبر ما عليه السلام مفضَّل اند بر ايشان، لقوله تعالى: «كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنّاسِ...» ». [٢] تفسير روض الجنان در بسيارى موارد از روش «قرآن به قرآن» براى تعيين مواد از آيه يا واژه استفاده مى كند كه در آن موضع تبيان از چنين روشى بهره نبرده است؛ مانند تبيين واژه «إخراج»، چگونگى خلق زن، تبيين واژه «رزق». [٣] براى نمونه، يكى از مواردى را كه تنها روض الجنان از روش تفسير قرآن با قرآن، بهره گرفته، مى آوريم: «إِنَّ الَّذِينَ فَتَنُوا الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ...» مفسّران گفتند: مراد به اين فتنه، عذاب است و سوختن به آتش كه اصحاب اخدود كردند با مؤمنان... بيانش قوله «يَوْمَ هُمْ عَلَى النّارِ يُفْتَنُونَ * ذُوقُوا فِتْنَتَكُمْ هذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تَسْتَعْجِلُونَ». [٤] ـ مقايسه دو تفسير در بهره گيرى از روايات تفسير روض الجنان و تبيان هر دو در مواضعى براى تبيين مراد آيات از روايات استفاده مى كنند، با اين تفاوت كه روايات در تفسير تبيان، غالباً از اهل بيت عليهم السلام نقل شده است؛ امّا در روايات در تفسير ابوالفتوح بيشتر روايات نبوى هستند كه از روات مختلف سنّى مذهب مانند ابوهريره، عبداللّه بن عمر و... نقل مى شوند؛ يعنى در ميان ٢٠١٧ روايت موجود در تفسير روض الجنان تنها در حدود دويست روايت از
[١] تبيان، ج ١، ص ٢١٠.[٢] روض الجنان، ج ١، ص ٢٦٣.[٣] همان، ج ٣، ص ٤١٨؛ ج ١، ص ٢١٧، ١٠٦.[٤] همان، ج ٢٠، ص ٢٢٠.