الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ٢٤٤ - چهار ناپايدار بودن

أَمْرُنا لَيْلًا أَوْ نَهاراً فَجَعَلْناها حَصِيداً كَأَنْ لَمْ تَغْنَ بِالْأَمْسِ كَذلِكَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ.[٨٥٨]

در حقيقت، مَثَلِ زندگى دنيا به سان آبى است كه آن را از آسمان فرو ريختيم. پس گياه زمين، از آنچه مردم و دام‌ها مى‌خورند، با آن در آميخت تا آن گاه كه زمين، پيرايه خود را برگرفت و آراسته گرديد و اهل آن پنداشتند كه آنان، بر آن قدرت دارند. شبى يا روزى فرمان [ويرانى‌] ما آمد و آن را چنان در ديده كرديم كه گويى ديروز وجود نداشته است. اين گونه، نشانه‌ها [ى خود] را براى مردمى كه مى‌انديشند، به روشنى بيان مى‌كنيم).

در جاى ديگرى نيز اين گونه مَثَل زده است:

(وَ اضْرِبْ لَهُمْ مَثَلَ الْحَياةِ الدُّنْيا كَماءٍ أَنْزَلْناهُ مِنَ السَّماءِ فَاخْتَلَطَ بِهِ نَباتُ الْأَرْضِ فَأَصْبَحَ هَشِيماً تَذْرُوهُ الرِّياحُ وَ كانَ اللَّهُ عَلى‌ كُلِّ شَيْ‌ءٍ مُقْتَدِراً[٨٥٩] و براى آنان، زندگى دنيا را مَثَل بزن كه مانند آبى است كه آن را از آسمان، فرو فرستاديم. سپس، گياه زمين با آن در آميخت و [چنان‌] خشك گرديد كه بادها پراكنده‌اش كردند؛ و خداست كه همواره بر هر كارى تواناست).

در همين راستا امام على (ع) دنيا را چون مرغزارى توصيف مى‌كند كه گياهانش قد كشيده و بيننده‌اش را خوش مى‌آيد، آبش گواراست و خاكش خوش. از آوندهايشان تَرى مى‌تراود و از شاخه‌هايشان ژاله مى‌چكد، و چون سبزه‌هايش رشد كنند و گل و گياهانش قامت بيفرازند، به ناگاه، بادى وزيدن مى‌گيرد و برگ‌ها را فرو مى‌ريزد و آن همه نظم و هماهنگى را از هم مى‌پراكند و چنان مى‌شود كه خداوند فرموده است: «و چنان خشك گرديد كه بادها پراكنده‌اش كردند، و خداست كه همواره بر هر كارى تواناست». دنيا را بنگريد كه از آنچه شما را خوش مى‌آيد، چه فراوان دارد و آنچه شما را سودمند مى‌افتد، چه اندك دارد.[٨٦٠]

امير مؤمنان على (ع) در توصيف ناپايدارى دنيا مى‌فرمايد:

دارٌ بِالبَلاءِ مَحفوفَةٌ وبِالغَدرِ مَعروفَةٌ، لا تَدومُ أحوالُها ولا يسلَمُ نُزّالُها. أحوالٌ مُختَلِفَةٌ وتاراتٌ مُتَصَرِّفَة ....[٨٦١]

[٨٥٨]. سوره يونس، آيه ٢٤.

[٨٥٩]. سوره كهف، آيه ٤٥.

[٨٦٠]. امام على( ع)- فى وَصفِ الدُّنيا-: فَهِى كرَوضَة اعتَمَّ مَرعاها، وأعجَبَت مَن يراها، عَذبٌ شِربُها، طَيبٌ تُربُها، تَمُجُّ عُروقُها الثَّرى، وتَنطُفُ فُروعُهَا النَّدى، حَتّى إذا بَلَغَ العُشبُ إبّانَهُ، وَاستَوى بَنانُهُ، هاجَت ريحٌ تَحُتُّ الوَرَقَ، وتُفَرِّقُ مَا اتَّسَقَ، فَأَصبَحَت كما قالَ اللهُ:\i( هَشِيماً تَذْرُوهُ الرِّياحُ وَ كانَ اللَّهُ عَلى‌ كُلِّ شَيْ‌ءٍ مُقْتَدِراً)\E، انظُروا فِى الدُّنيا فى كثرَة ما يعجِبُكم، وقِلَّة ما ينفَعُكم( الكافى، ج ٨، ص ١٧، ح ٣).

[٨٦١]. نهج البلاغة، خطبه ٢٢٦. نيز، ر. ك: عيون الحكم والمواعظ، ص ٩١.