الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ٤٦٩ - چهار لذّتِ خوردن و آشاميدن
آنچه در اين جا بايد به آن اشاره كرد اين است كه شايد بتوان با الغاى خصوصيت (و تسرّى دادن اين اصل از روابط همسران به كلّ روابط اجتماعى)، اين را به يك قاعده تبديل كرد و تعميم داد. بر اين اساس، زيبايى و آراستگى، منحصر در زن و مسائل خانواده نيست و به ديگران نيز تعميم داده مىشود. همچنين منحصر در افراد نيست و به محيط نيز مىتواند سرايت كند. آنچه مهم است اين كه بايد زيبايى را جدّى گرفت تا بُعد زيبايىشناختى انسان ارضا شود و از اين طريق، انسان به نشاط و شادابى برسد. برخى از علل بىنشاطى را بايد در نازيبا بودن جستجو نمود.
چهار. لذّتِ خوردن و آشاميدن
خوردن و آشاميدن نيز از ديگر ابعاد نسان است كه لذّت خاص خود را دارد. آشپزى و آماده سازى غذاها و نوشيدنىهايى كه مورد علاقه اعضاى خانواده است، مىتواند به نشاط و شادابى آنها كمك كند. غذاهاى لذيذ و خوشمزه، اين بُعد از لذّتجويى اعضاى خانواده را ارضا مىكند و بدين طريق، موجب سرور و نشاط آنان مىگردد.
البته خوردن و آشاميدن نيز حدّى دارد. اگر خوردن و آشاميدن، به پرخورى و شكمبارگى بينجامد، ديگر نشاطآفرينى در آن معنايى نخواهد داشت و به سستى و كسالت بدنى تبديل خواهد شد. امام على (ع) مىفرمايد:
مَن شَبِ-- عَ عوقِبَ فِى الحالِ ثَلاثَ عُقوباتٍ: يُلقَى الغِطاءُ عَلى قَلبِهِ، والنُّعاسُ عَلى عَينِهِ والكَسَلُ عَلى بَدَنِهِ.[١٦٨١]
كسى كه سير شد، سه پيامد فورى را خواهد ديد: پردهاى بر قلبش افكنده مىشود؛ خواب به چشمانش مىآيد؛ و سستى بر بدنش چيره مىشود.
لذا اصل اعتدال به عنوان پيشفرض اساسى نشاط، به واسطه تغذيه است. امام كاظم (ع) مىفرمايد:
لَو أنَّ النّاسَ قَصَدوا فِى الطُّعَمِ لَاعتَدَلَت ابدانُهُم.[١٦٨٢]
اگر مردم در خوردن اعتدال مىورزيدند، بدنهايشان سالم مىمانْد.
خوردن و آشاميدن، داراى مصاديقى در روايات است كه به آنها اشاره مىشود.
- عسل. عسل به عنوان غذايى مقوّى- كه خداوند متعال، آن را مايه شفا[١٦٨٣] دانسته است-، از مصاديق تغذيه سالمى است كه باعث انبساط خاطر و نشاط انسان مىگردد. امام على (ع) عسل را نشاطآفرين مىداند.[١٦٨٤]
[١٦٨١]. شرح نهج البلاغة، ابن ابى الحديد، ج ٢٠، ص ٣٢٠، ح ٦٧٤.
[١٦٨٢]. وسائل الشيعة، ج ١٦، ص ٤٠٧، ح ٨.
[١٦٨٣].\i( يَخْرُجُ مِنْ بُطُونِها شَرابٌ مُخْتَلِفٌ أَلْوانُهُ فِيهِ شِفاءٌ لِلنَّاسِ)\E( سوره نحل، آيه ٦٩).
[١٦٨٤]. العَسَلُ نُشرَة؛ عسل مايه نشاط است( نهج البلاغة، حكمت ٤٠٠).