الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ١٧٠ - باور صحيح تفكّر «خدا مالكى»
موجب واكنش منفى- با توصيفى كه گذشت- مىشود. از اين رو، اصلاح اين منطق و باور كردن مالكيت مطلق خداوند متعال، موجب كنترل و مهار اين واكنشها مىگردد. اين موضوع در قرآن كريم نيز مورد توجّه قرار گرفته است. خداوند متعال پس از آيه (وَ إِنَّا إِذا أَذَقْنَا الْإِنْسانَ مِنَّا رَحْمَةً فَرِحَ بِها وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ فَإِنَّ الْإِنْسانَ كَفُورٌ)،[٦٢٢] مىفرمايد:
(لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ يَخْلُقُ ما يَشاءُ يَهَبُ لِمَنْ يَشاءُ إِناثاً وَ يَهَبُ لِمَنْ يَشاءُ الذُّكُورَ* أَوْ يُزَوِّجُهُمْ ذُكْراناً وَ إِناثاً وَ يَجْعَلُ مَنْ يَشاءُ عَقِيماً إِنَّهُ عَلِيمٌ قَدِيرٌ).[٦٢٣] اين آيات، متّصل به آيه پيشين اند، چون در آيه قبل مىفرمود: «خداوند، وقتى رحمت خود را به مردم مىچشاند، چنين و چنان مىكنند، و چون مصيبتى به آنان مىرسد، چنين و چنان مىكنند» و در اين دو آيه مىفرمايد: «ملك آسمانها و زمين از آنِ خداى سبحان است. آنچه مىخواهد خلق مىكند». پس كسى كه رحمت او را مىچشد، نبايد خوشحالى كند، و سرگرم آن رحمت شود و صاحب رحمت را فراموش نمايد. نيز كسى كه مصيبتى به او مىرسد، نبايد كفران نعمت كند، و به چون و چرا بپردازد؛ چون خلقت و امر به دست خداست. كسى كه مشمول رحمت او قرار گرفته، بايد در هر آنى به ياد او افتد، و شكرش را به جاى آورد، و كسى كه مشمول مصيبتى قرار گرفته، بايد باز هم به سوى او برگردد. بنا بر اين، عبارت (لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ يَخْلُقُ ما يَشاءُ) ملك و سلطنت بر سراسر جهان را منحصر در خداى تعالى نموده و خلقت را منوط و مستند به مشيت او مىكند، بدون اين كه در اين بين، چيزى باشد كه مشيت را بر او واجب كند، و يا مضطرّش كند بر خلقت.[٦٢٤]
بر اساس اين عامل، احساس مالكيت انسان از ميان مىرود. وقتى انسان بداند كه مالكيتْ از آنِ خداوند است و او مالكيتى ندارد، از آنچه خداوند انجام مىدهد، ناراضى نمىگردد؛ چرا كه نارضايتى، از تضاد ميان احساس مالكيت خود و بروز آنچه خداوند بر اساس مالكيت مطلق خود انجام مىدهد، به وجود مىآيد و با قبول مالكيت مطلق خداوند، اين تضاد، از ريشه برطرف مىشود. بنا بر اين، يكى از عوامل مهم در رضامندى، باور به مالكيت خداوند متعال به عنوان يك واقعيت است. براى رسيدن به رضامندى بايد مالكيت خداوند را پذيرفت و احساس مالكيت را از خود زدود. اين باور، هم موجب شكر مىگردد و هم موجب صبر كه در ادامه، چگونگى آن را تبيين خواهيم كرد:
[٦٢٢]. سوره شورا، آيه ٤٨.
[٦٢٣]. سوره شورا، آيه ٤٩- ٥٠.
[٦٢٤]. ترجمه تفسير الميزان، ج ١٨، ص ١٠١.