الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ٤١١ - باور صحيح تفكّر بلاى عادلانه

قَدَّرَ الأَرزاقَ فَكثَّرَها وقَلَّلَها، وقَسَّمَها عَلَى الضّيقِ وَالسَّعَةِ، فَعَدَلَ فيها لِيبتَلِى مَن أرادَ بِمَيسورِها ومَعسورِها، ولِيختَبِرَ بِذلِك الشُّكرَ وَالصَّبرَ مِن غَنِيها وفَقيرِها.[١٤٧٣]

[خداوند] روزى همگان را تعيين كرد. سپس آن را زياد و كم نمود و آن را بر پايه تنگى و گشايش، تقسيم كرد. آن گاه در آن، دادگرى ورزيد تا به وسيله آسانى و سختى آن، هر كه را بخواهد، بيازمايد و بدين وسيله، سپاس گزارى و شكيبايى توانگر و نيازمند را بشناسد.

امام زين العابدين (ع) در دعاى روز عرفه خود با خداوند مناجات مى‌كند و از عدالت او در قضا و تقسيم ارزاق سخن مى‌گويد:

قَدَّرتَ الامورَ بِعِلمِك، وقَسَّمتَ الأَرزاقَ بِعَدلِك، ونَفَذَ فى كلِّ شَى‌ءٍ عِلمُك، وحارَتِ الأَبصارُ دونَك ... فَلَم يقايس شَيئا بِشَى‌ءٍ مِن خَلقِهِ، ولَم يستَعِن عَلى خَلقِهِ بِغَيرِهِ.

ثُمَّ أمضَى الامورَ عَلى قَضائِهِ وأجَّلَها إلى أجَلٍ مُسَمّى، قَضى فيها بِعَدلِهِ، وعَدَل فيها بِفَضلِهِ، وفَصَلَ فيها بِحُكمِهِ، وحَكمَ فيها بِعَدلِهِ.[١٤٧٤]

با دانشت كارها را مقدّر نمودى و با عدالتت روزى‌ها را تقسيم كردى. دانشت در هر چيز نافذ است و ديدگان در شناخت (فهم) تو سرگردان اند .... پس [خداوند] چيزى از آفريدگان را به چيز ديگرى قياس نكرد و براى اقدام عليه آفريده‌اش از كسى يارى نخواست.

سپس كارها را بر اساس حكمش انجام داد و اجلشان را تعيين كرد. با دادگرى‌اش در باره آنها داورى نمود و با لطفش در باره آنها دادگرى كرد و با حكمش ميان آنها فيصله داد و در باره آنها به عدالت حكم كرد.

به همين جهت، ايشان (در دعاى ديگرى) خداوند را اين گونه سپاس مى‌گويد:

الحَمدُ للهِ رِضى بِحُكمِ اللّهِ، شَهِدتُ أنَّ اللهَ قَسَمَ مَعايشَ عِبادِهِ بِالعَدلِ، وأخَذَ عَلى جَميعِ خَلقِهِ بِالفَضلِ، اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ، ولا تَفتِنّى بِما أعطَيتَهُم، ولا تَفتِنهُم بِما مَنَعتَنى، فَأَحسُدَ خَلقَك، وأغمَطَ حُكمَك.

اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وآلِهِ، وطَيب بِقَضائِك نَفسى، ووَسِّع بِمَواقِعِ حُكمِك صَدرى، وهَب لِى الثِّقَةَ لِاقِرَّ مَعَها بِأَنَّ قَضاءَك لَم يجرِ إلّا بِالخِيرَةِ.[١٤٧٥]

ستايش، خدا را با خشنودى از حُكم او! گواهى مى‌دهم كه خداوند، توشه بندگانش را دادگرانه تقسيم نمود و با همه آفريدگانش با لطف رفتار كرد. خدايا! بر محمّد و خاندان او

[١٤٧٣]. نهج البلاغة، خطبه ٩١؛ بحار الأنوار، ج ٥، ص ١٤٨، ح ١١.

[١٤٧٤]. الإقبال، ج ٢ ص ١٠٢، بحار الأنوار، ج ٩٨ ص ٢٢٨ ح ٤.

[١٤٧٥]. الصحيفة السجّادية، دعاى ٣٥.