الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ٣١٤ - ديدگاه اسلام
ما طَلَعَت شَمسٌ قَطُّ إلّا بُعِثَ بِجَنبَتَيها مَلَكانِ ينادِيانِ- يسمِعانِ أهلَ الأَرضِ إلّا الثَّقَلَينِ-: يا أيهَا النّاسُ، هَلُمّوا إلى رَبِّكم! فَإِنَّ ما قَلَّ و كفى خَيرٌ مِمّا كثُرَ وألهى.[١١٣٤]
هيچ گاه خورشيد سربر نزند، مگر آن كه در كنارههاى آن، دو فرشته برخيزند و گونهاى ندا دهند كه جز جِن و انسْ، ديگر زمينيان را نيز بشنوانند: «اى مردم! به سوى پروردگارتان بشتابيد؛ كه آنچه كم باشد و كفايت كند، بهتر از آن است كه بسيار باشد و فريبگرى كند».
همچنين ابو امامه نقل مىكند كه روزى پيامبر خدا (ص) فرمود: «هر آينه، رشك بردنىترينِ مردم نزد من، بنده مؤمنى است كه سبكبار باشد و از نماز بهره بجويد و پروردگارش را فرمان بَرَد و در نهان، خداى را نيك عبادت نمايد و در ميان مردمْ گمنام به سر برد، چندان كه انگشتنما نباشد، و روزىاش به قدر كفاف باشد، و روزىاش به قدر كفاف باشد،- پيامبر در اين حال، با نوك دو انگشت خود مىكوبيد و فرمود:- و روزىاش به قدر كفاف باشد، و روزىاش به قدر كفاف باشد، و مرگش زود فرا رسد، و گريه كنندگانش اندك باشند، و از او ميراث اندك به جاى مانَد».[١١٣٥]
به همين جهت، در دعاها نيز بايد روزى كافى را از خدا خواست و از روزى زياد يا كم، دورى جست. معصومان (عليهم السلام) كه انسانِ معياراند، در دعاهاى خود، روزى كافى را در خواست مىكنند و از روزى كثير و قليل دورى مىجستهاند. به نقل از امام باقر (ع)، امام زين العابدين (ع) هماره اين دعا را مىخواند و در آن، روزى كافى و برآورده شدن همه نيازها را به منظور پيوند زدن با آخرتْ طلب مىكند، بدون كمى روزى كه موجب تيرهبختى و اندوه مىگردد و يا فراوانى روزى كه موجب غفلت و بيهودگى مىشود:
اللّهُمَّ إنّى أسأَلُك حُسنَ المَعيشَةِ؛ مَعيشَةً أتَقَوّى بِها عَلى جَميعِ حَوائِجى، وأتَوَصَّلُ بِها فِى الحَياةِ إلى آخِرَتى، مِن غَيرِ أن تُترِفَنى فيها فَأَطغى، أو تُقَتِّرَ بِها عَلَى فَأَشقى. أوسِع عَلَى مِن حَلالِ رِزقِك، وأفضِل عَلَى مِن سَيبِ فَضلِك نِعمَةً مِنك سابِغَةً وعَطاءً غَيرَ مَمنونٍ، ثُمَّ لا تَشغَلنى عَن شُكرِ نِعمَتِك بِإِكثارٍ مِنها تُلهينى بَهجَتُهُ وتَفتِنّى زَهَراتُ زَهوَتِهِ، ولا بِإِقلالٍ عَلَى مِنها يقصُرُ بِعَمَلى كدُّهُ ويملَأُ صَدرى هَمُّهُ؛ أعطِنى مِن ذلِك يا إلهى غِنى عَن شِرارِ خَلقِك،
[١١٣٤]. مسند ابن حنبل، ج ٨، ص ١٦٨، ح ٢١٧٨٠؛ المستدرك على الصحيحين، ج ٢، ص ٤٨٣، ح ٣٦٦٢. نيز، ر. ك: الاختصاص، ص ٢٣٤؛ قرب الإسناد، ص ٣٩، ح ١٢٥؛ بحار الأنوار، ج ١٠٣، ص ٣٤، ح ٦٤.
[١١٣٥]. مسند ابن حنبل عن أبو امامة عن النبى( ص): إنَّ أغبَطَ النّاسِ عِندى عَبدٌ مُؤمِنٌ خَفيفُ الحاذِ، ذو حَظٍّ مِن صَلاة، أطاعَ رَبَّهُ، وأحسَنَ عِبادَتَهُ فِى السِّرِّ، وكانَ غامِضا فِى النّاسِ لا يشارُ إلَيهِ بِالأَصابِعِ، وكانَ عَيشُهُ كفافا، وكانَ عَيشُهُ كفافا- قالَ: وجَعَلَ رسول الله( ص) ينقُرُ بِإصبَعَيهِ- وكانَ عَيشُهُ كفافا، وكانَ عَيشُهُ كفافا، فَعُجِّلَت مَنِيتُهُ، وقَلَّت بَواكيهِ، وقَلَّ تُراثُهُ( مسند ابن حنبل، ج ٨، ص ٢٨٢، ح ٢٢٢٥٩). نيز، ر. ك: سنن الترمذى، ج ٤، ص ٥٧٥، ح ٢٣٤٧؛ الكافى، ج ٢، ص ١٤٠ ح ١؛ تنبيه الخواطر، ج ٢، ص ٢٣٠.