تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٧٦ - شرح آيات
همه مالهامان نكرده است، چه اگر چنين مىبود تمسك به دستگيره اسلام جز براى اندكى از مردمان امكان پيدا نمىكرد.
إِنْ يَسْئَلْكُمُوها فَيُحْفِكُمْ كه اگر از شما بخواهد و در اين باره اصرار ورزد.
كه در آن احفاء به معنى اصرار كردن در خواستن است.
/ ٢٧٧ تَبْخَلُوا وَ يُخْرِجْ أَضْغانَكُمْ خوددارى و بخل مىورزيد و كينههاى شما آشكار خواهد شد.
بلكه دين خود را چنان سهل و آسان ساخته است كه شمار بيشترى از مردمان بدان روى آورند، در صورتى كه اگر دشوار باشد و به انفاق كردن همه مال فرمان دهد، بخلى كه در غالب جانهاى مردمان نهفته است، آشكار خواهد شد.
[٣٨] و با وجود آن كه خدا ما را به انفاق كردن همه اموالمان فرمان نداده است، مىبينيم كه باز هم بعضى از مردم بخل مىورزند، به همان گونه كه از دادن جانشان در آن هنگام كه فرمان قتال و جهاد رسيده بود خوددارى و بخل مىورزيدند.
ها أَنْتُمْ هؤُلاءِ تُدْعَوْنَ لِتُنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَمِنْكُمْ مَنْ يَبْخَلُ شما همان كسانيد كه چون به انفاق كردن مال در راه خدا دعوت شوند، كسانى از ميان شما خوددارى مىكنند و بخل مىورزند.
بدان سبب كه جانهاى خود را براى بخشندگى و عطا و فداكارى تربيت نكرده بودند، و دوستى دنيا آنان را به خود جلب كرده بود و سخت به آن دلبستگى پيدا كرده بودند، و در نتيجه چنان خيال مىكردند كه انفاق مال زيان و تاوان است، در صورتى كه سود و بهره و غنيمتى بزرگ است.
وَ مَنْ يَبْخَلْ فَإِنَّما يَبْخَلُ عَنْ نَفْسِهِ و هر كه بخل ورزد، نسبت به خود بخل ورزيده است.
چه اگر چيزى در راه خدا بدهد، چندين برابر آن خدا به او مىبخشد، و رضايت و خرسندى او را نسبت به خودش كه بزرگترين نعمت است به دست