تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٧٨ - شرح آيات

اين خبر را پخش كرد، با دانستن اين كه اگر چنين مى‌بود ديگران هم آن را مى‌شنيدند و نقل مى‌كردند، در معرض شك قرار مى‌گيرد، يا اگر همو از ديدن ماه شب اول ماه در شب صافى خبر دهد كه تنها او آن را ديده و كسى ديگر آن را نديده است، چنان است كه عاقلان درباره آن گرفتار شك مى‌شوند. و بنا بر اين عقلا در حوادث خطير همچون جنگها به خبر واحد اعتماد نمى‌كنند ...

به صورت كلى، حالت تبين و وضوح در نزد عقلا بر حسب موضوعها مختلف مى‌شود و بايد به اين امر توجه شود، و شايد حكمتى كه در پايان آيه آمد محور حكم است و ما هم به همين گونه بينديشيم و بدانيم كه چگونه بايد از قرار گرفتن در نادانى و پشيمانى پرهيز كنيم.

[٧] موج فتنه چگونه در مجتمعى مسلمان به حركت مى‌افتد؟ آغاز آن شايعه‌اى است كه بر سر زبانها مى‌افتد و سپس به صورت جريانى در مى‌آيد كه ساده دلان را با خود مى‌برد، و در اين هنگام فرصت جويان و آشوبگران به فتنه انگيزى مى‌پردازند و رهبرى شرعى را در زير فشار قرار مى‌دهند كه يا بايد تسليم به تند باد فتنه شود، يا پاره‌اى از اجتماع را از دست بدهد، پس راه حل كدام است؟

راه حل منحصر به آن است كه مجتمع روح انضباط را متجلّى سازد، و همگان از ابعاد نعمت رهبرى آگاه شوند و عملا به سپاسگزارى از آن بپردازند.

به راستى كه اگر در جامعه‌اى اهميّت رهبرى شرعى به خوبى شناخته شود، آن جامعه عليه تندبادهاى فتنه داخلى به همان گونه تحصن پيدا مى‌كند كه در برابر فشار چالشهاى خارجى چنان مى‌كند، به همين سبب قرآن به ما فرمان مى‌دهد كه از نقش رسول در خودمان آگاه باشيم، و پس از وى/ ٣٧٩ درباره كسانى كه تا درجه‌اى جانشين او قرار مى‌گيرند نيز به همين گونه عمل كنيم.

وَ اعْلَمُوا أَنَّ فِيكُمْ رَسُولَ اللَّهِ‌ و بدانيد كه رسول خدا در ميان شما است.

پس او مبعوث از جانب خدا و حامل رسالت حكمت و معرفت و بصيرت است، و چون چنين است بايد در هنگام بروز كردن آشوبها و فتنه‌ها به او رجوع‌