تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٤ - شرح آيات

گفت: «تبع را سبّ و لعن مكنيد كه او اسلام آورد»، [٢١] و كسانى از قوم او كه گناه مى‌كردند گرفتار عذاب خدا شدند، و چون اين جزا مندرج در سنت الاهى جهانى است، پس عذاب گاه به هر بشرى مى‌رسد كه گناه ديگرى را به خود نسبت دهد.

[٣٨- ٣٩] و سنت جزا و مكافات امرى شاذّ و نادر از طبيعت زندگى نيست، بلكه برخاسته از صميم آفرينش است، بدان سبب كه خدا آسمانها و زمين را براى هدفى عالى آفريد، و اين امرى است كه مقتضى جزا و حتمى بودن آن است.

وَ ما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما لاعِبِينَ‌ و ما آسمانها و زمين و آنچه را كه ميان آنها است به بازى نيافريديم.

خدا هر چيز را براى هدفى معين آفريد، هر اندازه كه آن چيز در نظر انسان كوچك و ناچيز جلوه‌گر شود، و در علم طبعشناسى (فيزيولوژى) به اثبات رسيده است كه هر چيز در بدن آدمى نقش معينى دارد، و انسان جز به آن كامل محسوب نمى‌شود، و حتى يك تار مو و برتر از آن يك ياخته بسيار كوچك نيز چنين است، پس آيا با وجود اين امكان آن وجود دارد كه پروردگار ما انسان را به تمامى بيهوده و عبث آفريده باشد؟! هرگز ... او را در زندگى هدفى است، و او در برابر پروردگارش در برابر هر چيز كه انجام مى‌دهد مسئول است،/ ٤٧ ولى اين حقيقت آشكار در نزد جاهلان و گمراهان غامض و پيچيده مى‌نمايد.

ما خَلَقْناهُما إِلَّا بِالْحَقِ‌ آنها را جز به حق نيافريديم.

كه همان وسيله و هدف است.

وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ‌ ولى بيشتر ايشان نمى‌دانند.

ندانستن آنان به اين سبب نيست كه آيات راهنماى به اين حقيقت را نمى‌بينند، بلكه براى آن است كه اين آيات در ذهنها و ضميرهاى ايشان مبدل به بينش و بصيرت نمى‌شود، و سبب آن است كه نگرش ايشان به زندگى نگرش‌