تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٧٥ - شرح آيات

آتش كشاند، و در اين جا پس از آن كه خدا كافران مستكبر را به آتش بيم مى‌دهد، ما را با آيات خود عروج مى‌دهد و مى‌گويد

اللَّهُ الَّذِي سَخَّرَ لَكُمُ الْبَحْرَ خدايى كه دريا را مسخر شما ساخت.

دريا با عظمتى كه دارد مسخّر انسان است، و آيا اين ما را به وجود نظم و تدبير دلالت نمى‌كند؟

و سياق سه فايده از تسخير دريا را براى ما بيان مى‌كند

نخست: كشتيرانى كه كالاها و مردمان را به آفاق دور انتقال مى‌دهد.

لِتَجْرِيَ الْفُلْكُ فِيهِ بِأَمْرِهِ‌ تا كشتى در آن به فرمان او روانه شود.

دوم: صيد ماهيان و استخراج ثروتهاى ديگر.

وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ‌ و تا جويا و خواستار فضل و بخشش او باشيد.

/ ٧٩ سوم: هدايت پيدا كردن از واقعيت تسخير دريا به رحمت و كرامت خداوند متعال نسبت به انسان تا در نتيجه انگيزه‌اى براى سپاسگزارى و خشوع او نسبت به پروردگارش شود.

وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ‌ و شايد به سپاسگزارى برخيزيد.

پس هدف از نعمتها تكامل روح انسان و اعتلاى درجه نفس او است.

[١٣] سپس به نشانه‌هاى حكمت و آيات قدرتى كه در آسمانها وجود دارد بنگر، و ببين كه چگونه قانون جاذبه و نظام افلاك و گذرگاههاى خورشيد و سيارات و ثوابت و آنچه در پيرامون ما قرار دارد به خدمت زندگى آدمى بر روى زمين گماشته شده است. آيا اين همه ما را به آن هدايت نمى‌كند كه براى وجود بشر هدفى وجود دارد كه مى‌بايستى آن را بشناسد و براى تحقق بخشيدن به آن تلاش كند؟

وَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً مِنْهُ‌ و مسخّر شما ساخت همه آنچه را كه در آسمانها و در زمين است و همه از او است، و نيز آنچه در زمين است از اكسيژن هوا تا املاح زمين و كانيهاى مختلفى كه براى مردمان سودمند است، و نيز موجودات زنده‌اى كه همه در خدمت زندگى انسان و سعادت او به كار گرفته مى‌شوند. آيا چه كس اين همه را مسخر انسان‌