تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٥٥ - شرح آيات

يافتن از دست مى‌دهد، بدان سبب كه خدا او را لعنت مى‌كند و درهاى هدايت را به روى او مى‌بندد.

أُولئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ‌ اينان كسانى هستند كه خدا ايشان را لعنت كرده است.

و از فراخناى رحمت خود بيرونشان كرده است.

فَأَصَمَّهُمْ‌ پس كرشان ساخته.

بنا بر اين نمى‌توانند از تجربه‌هاى ديگران بهره‌مند شوند.

وَ أَعْمى‌ أَبْصارَهُمْ‌ و چشمانشان را كور كرده.

به همين سبب از تجربه‌هاى خويش نمى‌توانند بهره‌مند شوند، و بدين گونه به تنزل و فرو افتادن ادامه مى‌دهند تا به درك اسفل سقوط كنند. و اين عاقبت دولتها و جوامعى است كه بر اساس وحى بر پا نشده است. و به همين گونه مى‌فهميم كه آغاز سقوط بزرگ ممكن است انحراف ساده و كوچكى باشد كه صاحب آن توجهى به آن نمى‌كند، به همان گونه كه ممكن است آغاز سفر مرگ ميكروبى باشد كه بيمار توجهى به آن ندارد ... و كوچك شمرده شدن دفاع به توسط انسان، و بخل ورزيدن او از جان و مالش براى انفاق در راه خدا، آغاز سفر بزرگ است ... و اين نيز به نوبه خود برخاسته از بيماريهاى قلب است كه ناگزير بايد به درمان آنها مبادرت شود.

[٢٤] و سؤال گسترده اين است كه چگونه بايد مرض كبر قلب را درمان كرد، يعنى همان بيمارى سختى كه ابليس را بر آن داشت تا از سجده كردن به آدم سرباز زند، و فرزندان آدم را در سراسر تاريخ از تسليم شدن به رهبرى شرعى بازداشته است؟

بيمارى رشك و حسد آن را كه سبب افروخته شدن آتش جنگ ميان هابيل و قابيل شد، و هنوز هم ما را در حال مبارزه‌اى دايمى نگاه داشته است؟

/ ٢٥٨ و بيمارى ترس را كه سبب از ميان رفتن تمدنهاى بزرگى شد كه مردم آن در برابر جنگجويان وحشى به دفاع از آن نپرداختند، و بيماريهاى ديگر قلب؟