تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٣٤ - شرح آيات

آن كافى است كه ما را به اتخاذ تدبيرهاى لازم براى دفع آن برانگيزد. مگر نمى‌دانى كه اگر احتمال منفجر شدن بومبى در خانه‌ات برود، فورا آن را ترك مى‌كنى، حتى اگر احتمال وقوع آن تنها ٥% بوده باشد؟

بيشتر كارهاى اجرايى كه در زمان جنگ و حتى در روزهاى صلح صورت مى‌گيرد، هدفى جز دور كردن احتمالات با درجه پايين نيست، ولى اهميت آنها مخصوص به خطرهايى است كه بزرگ بوده باشد.

ما به كارهاى فراوان پيشگيرى براى مبتلا نشدن به سرماخوردگى نمى‌كنيم، حتى اگر ترس بر نسبت ٥٠% بوده باشد، ولى از خطر مرگ اگر ١٠% و حتى ١% باشد پرهيز مى‌كنيم.

اين كيفيت در جنبه منفى همچون در جنبه مثبت حوادث جريان دارد، و شك نيست كه ما توجهى به احتمال دست يافتن به سودى اندك نداريم، هر چند امكان آن زياد و مثلا بر نسبت ٩٠% بوده باشد، ولى هر چه سود افزونتر شود، اهتمام ما به احتمالات آن افزايش پيدا مى‌كند، حتى به اهتمام به آن در اين صورت باشد كه تنها ٠١/ ٠% احتمال آن مى‌رود، چنان كه مشاهده مى‌شود در لاتاريها، با وجود آن كه ممكن است احتمال دريافت جايزه كمتر از يك در هزار باشد، باز هم به آن توجه مى‌كنيم، براى چه؟ مگر براى آن نيست كه مقدار جايزه بزرگ است و به خاطر آن آب از دهانها روان مى‌شود؟

اكنون بهتر است اين پرسش را طرح كنيم كه: آيا زندگى در آخرت، با بيم دادنهاى به عذاب/ ١٤١ شديد جاودانى آن، و مژده دادن به نعيم بزرگ دايمى، مستحق اهتمام ورزيدن به آنها و امكان وقوع آنها حتى اگر بر نسبت احتمالاتى كوچك هم كه بوده باشد جدى است؟! در صورتى كه نسبت احتمال آن حتى در نزد منكران، به سبب فراوانى دلايل بر صحت آن، بسيار بالا است.

قُلْ أَ رَأَيْتُمْ إِنْ كانَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَ كَفَرْتُمْ بِهِ‌ بگو كه: آيا مى‌ديديد كه اگر از جانب خدا باشد و شما به آن كافر شده باشيد.

پس چه بسيار زيان بشرى بزرگ است كه به رسالت پروردگارش كافر