تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٠٢ - شرح آيات

پس كسانى را كه ايمان آوردند و كارهاى شايسته و نيكو كردند، پروردگارشان در رحمت خود داخلشان خواهد كرد.

رحمت در دنيا نسبت به مؤمنان با رحمت در آخرت تفاوت دارد، چه رحمت دنيا آلوده به بلا و آزمايش است، ولى در آخرت هيچ كدورتى با صفاى رحمت همراه نيست، و شايد اين الهامى است كه از كلمه «فى رحمته» گرفته مى‌شود كه بنا بر آن رحمت خدا از هر جانب آنان را در ميان گرفته است، به همان گونه كه در كلمه «ربهم» اثرى از محبت و مهربانى و اشاره‌اى به رحمتهاى خدا در دنيا مشاهده مى‌شود.

ذلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْمُبِينُ‌ و اين رستگاريى آشكار است.

فوزى است كه برتر از آن فوزى نيست، از آن نظر كه از عذاب رستند، و پروردگار آنان را به مهمانى خود خواند، و در درياى رحمت خويش داخلشان كرد، پس آيا فوز و رستگارى از اين بزرگتر مى‌شود؟ بياييد تا خواستار اين فوز عظيم شويم و شايد به توفيق الاهى به آن برسيم.

[٣١] وَ أَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا و اما كسانى كه كافر شدند.

به جهنم درخواهند آمد، و از آنان خواسته مى‌شود كه به جرمى اعتراف كنند كه تجسم يافته در استكبار ايشان بود و همان است كه سبب در آمدن آنان به دوزخ شده است.

أَ فَلَمْ تَكُنْ آياتِي تُتْلى‌ عَلَيْكُمْ فَاسْتَكْبَرْتُمْ وَ كُنْتُمْ قَوْماً مُجْرِمِينَ‌ مگر آيات من به شما نيامد و شما استكبار ورزيديد و قومى مجرم و گناهكار بوديد؟

در اين آيه سه اصطلاح مشاهده مى‌شود: كفر و استكبار و اجرام؛ استكبار منشأ و نقطه عزيمت كفر است، در صورتى كه جريمه و گناه نتيجه آن به شمار مى‌رود، و از آن نظر چنين است كه انسان، در صورتى كه بدون حجاب و پوششى با آيات خدا رو به رو شود، و بدون دارا بودن مفاهيم و عقايدى پيش از آن، فطرت و عقل او وى را به پذيرفتن آنها بر مى‌انگيزد، ولى چون با عينك استكبار سياه به‌