تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧ - ذكر ادله بر عدم نفوذ افعال صبى و تصرفاتش
و در روايت ابن سنان آمده است:
سائل مىپرسد: متى يجوز امر اليتيم ( چ ه زمانى فعل يتيم ممضى و نافذ است)؟
قال: حتى يبلغ اشدّه (امام عليه السّلام ميفرمايند: زمانيكه سنش به « اشدّ » برسد).
سائل عرض مىكند: ما اشدّه (اشدّ چ يست)؟
قال: احتلامه (امام عليه السّلام ميفرمايند: مقصود از « اشدّ » احتلام و بلوغ مىباشد).
سپس مرحوم مصنّف ميفرمايند:
و در معناى همين حديث است روايت ديگرى كه در اين باب وارد شدهاند.
شرح مطلوب
قوله: الاجماع عليه: ضمير در « عليه » به بطلان راجع است.
قوله: و ظاهرها ارادة التعميم: ضمير مؤنث در « ظاهرها به نسبة عدم صحة عقد الصّبى راجع است.
قوله: كعباداته: چ نان چ ه بسيارى از فقهاء عبادات طفل را شرعى و صحيح مىدانند و برخى نيز آنرا تمرينى قرار دادهاند.
قوله: و اسلامه: يعنى اگر طفل نابالغى از كفّار، اسلام آورد، اسلامش صحيح و مقبول است.
قوله: و احرامه: يعنى اگر طفل نابالغى احرام حجّ بست، احرامش صحيح است.
قوله: و تدبيره: يعنى اگر طفل نابالغى مملوك خود را تدبير كرد يعنى بوى گ فت انت حرّ دبر مماتى، اين تدبيرش صحيح است.
قوله: و وصيّته: يعنى اگر طفلى وصيّت كرد مثلا گ فت بعد از مرگ من فلان