«اى كسانى كه ايمان آورده ايد! آيا شما را به تجارتى كه شما را از عذابى دردناك مى رهاند راهنمايى كنم؟ به خدا و پيامبرش ايمان آوريد و در راه خدا با مال و جان خويش جهاد كنيد. و اين براى شما بهتر است اگر بدانيد» .

٩٦٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر چه ديدگانت ديد و خوش آيند دلت بود آن را براى خداوند كنار بگذار ؛ كه اين است تجارت آخرت زيرا خداوند مى فرمايد : «آنچه نزد شماست رفتنى است و آنچه نزد خداست ماندنى» .

٩٦٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : تاجرِ دنيا خود و مالش را به خطر مى افكند و تاجرِ آخرت غنيمت و سود مى برد . نخستين سود او نفس اوست و سپس بهشت برين .

٩٦٦.امام على عليه السلام : هيچ تجارتى چون عمل صالح نيست و هيچ سودى همچون ثواب نباشد .

٩٦٧.امام على عليه السلام : بيشترين سود را كسى برده است كه آخرت را به دنيا بخرد .

٩٦٨.امام على عليه السلام : هر كس خود را به بهايى جز بهشت بفروشد به دردسر افتاده است .

٩٦٩.امام على عليه السلام : هر كس فرمانبرى از خدا را كالاى خويش سازد ، بى آن كه تجارت كند سودها به طرف او سرازير شود .

٢٩١ تجارت، مؤمن را از ياد خدا باز نمى دارد

«مردانى كه هيچ تجارت و خريد و فروشى از ياد خدا ونماز گزاردن و زكات دادن بازشان ندارد. از روزى كه دلها و ديدگان دگرگون مى شوند هراسناكند» .

٩٧٠.فقه الرضا عليه السلام : هرگاه در حال كسب و كار بودى و وقت نماز رسيد كسب تو را از نماز باز ندارد ؛ زيرا خداوند مردمى را چنين توصيف كرده و ستوده است : «مردانى كه هيچ تجارت ...» . اين مردم كاسب بودند امّا چون گاه نماز مى رسيد دست از كسب و كار مى شستند و به نماز بر مى خاستند . مزد و پاداش اينان بيش از كسانى بود كه كاسبى نمى كردند و نماز مى خواندند .

٢٩٢ تجارت و دين

٩٧١.امام على عليه السلام : كسى كه دين را دكّان خود قرار دهد بهره او از دينش همان است كه مى خورد .

٩٧٢.امام على عليه السلام : كسى كه با كارى آخرتى در طلب دنيا برآيد از مطلوب خود دورتر شود .

٥٦

توبه

٢٩٣ توبه

«اوست كه توبه بندگانش را مى پذيرد و از بديها و گناهان در مى گذرد و آنچه مى كنيد مى داند» .

٩٧٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : توبه گذشته ها را مى پوشاند .

٩٧٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : توبه كننده از گناه مانند كسى است كه گناهى نكرده باشد .

٩٧٥.امام على عليه السلام : توبه دلها را پاك مى كند و گناهان را مى شويد .

٢٩٤ مقام توبه گر

«همانا خداوند توبه گران و پاكيزگان را دوست مى دارد» .

٩٧٦.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : نزد خدا چيزى محبوبتر از مرد مؤمن يا زن مؤمنِ توبه گر نيست .

٩٧٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : همه آدميان خطا مى كنند و بهترين خطاكاران توبه گرانند .

٩٧٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر آينه خشنودى خداوند از توبه بنده خود بيشتر است تا خوشحالى نازايى كه بچّه مى آورد و گم كرده اى كه گمشده خود را مى يابد و تشنه اى كه به آب مى رسد .

٢٩٥ توبه گران

«توبه كنندگانند، پرستندگانند، ستايندگاننـد، روزه دارانند، ركوع كنندگانند، سجده كنندگانند» .

٩٧٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : نشانه توبه گر چهار چيز است : اخلاصِ عمل براى خدا ، فرو گذاشتن باطل ، پايبندى به حقّ و شوق و حرص به نيكى .

٩٨٠.امام على عليه السلام ـ در توصيف توبه گرانـ : درختهاى گناهان خود را در برابر ديدگان و دلهاى خويش نشانده اند و آنها را با آب پشيمانى آبيارى كرده اند . اين درختها براى آنان بار سلامت داده و خشنودى و كرامت در پى آورده است .

٩٨١.امام سجّاد عليه السلام ـ در مناجاتـ : و ما را از آنان قرار ده كه ... پرده هاى آتشِ خواهشهاى نفس را با ريختن آب توبه كندند و ظرفهاى نادانى را با زلال آب زندگى شستند .

٢٩٦ پذيرش توبه

«و اوست كه توبه بندگانش را مى پذيرد و از گناهان در مى گذرد» .

٩٨٢.امام على عليه السلام : به هر كس (توفيق) توبه داده شود ، از قبول آن محروم نمى شود و به هر كس (توفيق) استغفار عطا گردد ، از آمرزش محروم نمى ماند .

٢٩٧ كِى توبه پذيرفته مى شود؟

«كسانى كه كارهاى زشت مى كنند و چون مرگشان فرا مى رسد مى گويند كه اكنون توبه كرديم و نيز آنان كه كافر بميرند، توبه ندارند» .

٩٨٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كس ، پيش از مشاهده (عذاب) ، توبه كند خداوند توبه اش را مى پذيرد .

٩٨٤.امام باقر عليه السلام ـ با دست خود به حلقش اشاره كردـ : هر گاه جان به اين جا برسد عالِم (راهى براى) توبه ندارد ولى جاهل دارد .