منتخب ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٦٥
٢٩٠٥.امام على عليه السلام : سائل را دست خالى بر مگردان ، بلكه حتّى اگر شده نيمدانه اى از انگور يا خرما به او بده .
٢٩٠٦.امام على عليه السلام : از عطاى اندك شرم مكن ؛ زيرا محروم كردن اندكتر (و بدتر) از آن است .
٢٩٠٧.امام حسين عليه السلام : نيازمند ، با درخواست كردن حرمت و آبروى خود را ريخته است، پس تو با نوميد نكردن او آبرو و حرمتت را نگهدار .
٢٩٠٨.امام باقر عليه السلام : اگر سائل مى دانست كه در درخواست و خواهش كردن چه نهفته است ، هرگز كسى از كسى چيزى درخواست نمى كرد و اگر كسى كه از وى خواهشى مى شود ، مى دانست كه در نوميد كردن چه نهفته است ، هرگز كسى ، ديگرى را نوميد برنمى گرداند .
٢٩٠٩.امام صادق عليه السلام : هرگاه مردى دست نياز سوى من دراز كند در رفع نياز او مى شتابم ؛ زيرا مى ترسم كار از كار بگذرد و اقدام من در كمك به او ديگر به كارش نيايد .
٢٩١٠.امام صادق عليه السلام : تا سه سائل را غذا بدهيد ؛ پس از آن مختاريد، اگر خواستيد ، بيشتر بدهيد و گرنه وظيفه آن روز خود را انجام داده ايد .
٢٩١١.معصومين عليهم السلام : ما از بيم اين كه مبادا دست ردّ به سينه مستحق زده باشيم ، به غير مستحق نيز عطا مى كنيم .
ر . ك : خوبى (١) ، باب ١٢٦٦ .
١٨٣
ناسزاگويى
٩٠٥ ناسزا گويى به مؤمن
٢٩١٢.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : ناسزاگوى به مؤمن همچون كسى است كه در آستانه هلاكت باشد .
٢٩١٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : ناسزاگفتن به مؤمن فسق است و جنگيدن با او كفر و خوردن گوشت او (غيبت كردن از وى) معصيت خداست .
٩٠٦ نهى از ناسزا گويى
«به كسانى كه جز خدا را مى خوانند (و مى پرستند) ناسزا مگوييد كه (در اين صورت) آنها نيز از روى دشمنى و نادانى به خدا ناسزا مى گويند . بدين سان براى هر امّتى كردارشان را بياراستيم و عاقبت ، بازگشت آنها به سوى پروردگارشان است و ايشان را از اعمالى كه مى كرده اند آگاه مى سازد» .
٢٩١٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : به بادها ناسزا مگوييد كه آنها (از جانب خداوند) مأمورند و كوهها و لحظه ها و روزها و شبها را ناسزا نگوييد كه گنهكار مى شويد و به خودتان بر مى گردد .
٢٩١٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : به مردم ناسزا مگوييد كه با اين كار در ميان آنها دشمن پيدا مى كنيد .
٢٩١٦.امام على عليه السلام ـ خطاب به قنبرـ كه مى خواست به كسى كه بدو ناسزا گفته بود ، ناسزا گويد ـ : آرام باش قنبر ! دشنامگوى خود را خوار و سرشكسته بگذار تا خداى رحمان را خشنود و شيطان را ناخشنود كرده و دشمنت را كيفر داده باشى . قسم به خدايى كه دانه را شكافت و خلايق را بيافريد ، مؤمن پروردگار خود را با چيزى همانند بردبارى و گذشت خشنود نكرد و شيطان را با حربه اى چون خاموشى به خشم نياورد و احمق را چيزى مانند سكوت در مقابل او كيفر نداد .
٢٩١٧.امام كاظم عليه السلام ـ هـنگامى كـه ديـد دو نـفـر بـه يكديگر ناسزا مى گـ : آغاز كننده ستمكارتر است و گناه طرف مقابل نيز به گردن اوست ، تا زمانى كه ستمديده زياده روى نكند .
٢٩١٨.امام كاظم عليه السلام : هيچ گاه دو نفر به يكديگر ناسزا نگفتند مگر اين كه آن كه بيشتر دشنام داده به مرتبه پايين ترى سقوط مى كند .
٩٠٧ كيفر كسى كه انبيا و اوصيا را دشنام دهد
٢٩١٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هـر كه يـكى از پـيامبران را دشـنـام داد ، او را بكشيد ، و هركه يكى از اوصيا (ى آنان) را دشنام گويد بى شكّ پيامبرى را دشنام داده است .
٢٩٢٠.امام صادق عليه السلام ـ در پاسخ به سؤال از حكم كسى كه رسول خدا صلى اللهـ : هر كه به او نزديكتر است ، پيش از آن كه وى را براى محاكمه نزد امام برد ، او را بكشد .
٩٠٨ دشنام مجاز
٢٩٢١.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هرگاه يكى از شما برادرش را دشنام مى دهد ، نبايد به ايل و تبار او و پدر و مادرش دشنام دهد ، بلكه بگويد : تو بخيلى ، تو ترسويى ، تو دروغگويى ! به شرط آن كه بداند او واقعا چنين است .
١٨٤
سجود
٩٠٩ سجود
٢٩٢٢.امام على عليه السلام : (بنده را) به خداى سبحان نزديك نكند مگر سجود و ركوع بسيار .
٢٩٢٣.امام صادق عليه السلام : سجود ، اوج عبادت آدمى زاد است .
٢٩٢٤.امام صادق عليه السلام ـ در پاسخ به سعيد بن يسار كه پرسيد : در حال ركوعـ : آرى ، در حال سجود دعا كن ؛ زيرا نزديكترين حالت بنده به خداوند حالتى است كه در سجده است . (در آن حال) براى دنيا و آخرتت به درگاه خداوند عز و جل دعا كن .
ر . ك : حديث ٢٤٥٢ .
٩١٠ طول دادن سجده
٢٩٢٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : اگر مى خواهى خداوند تو را با من محشور فرمايد در پيشگاه خداى واحد قهّار سجده طولانى كن .
٢٩٢٦.امام على عليه السلام : سجده را به درازا كشانيد ؛ زيرا هيچ چيز براى ابليس سخت تر و (ناخوشايندتر) از اين نيست كه فرزند آدم را در حال سجده ببيند ؛ چرا كه به او فرمان داده شد سجده كند ، امّا نافرمانى كرد .
٢٩٢٧.امام صادق عليه السلام : گروهى خدمت رسول خدا صلى الله عليه و آله آمدند و عرض كردند : اى رسول خدا ، در برابر پروردگارت بهشت را براى ما ضمانت كن . رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود : به شرط آن كه شما نيز با سجده هاى طولانى مرا يارى دهيد .