است كه آن امام بزرگوار، در اين سير عِبادى خود، در قوسِ صعود، همه مراتب توحيد را درنورديده و در جذبه الهى خود، به منزلتى، نه گفتنى و نه توصيف‌پذير؛ بلكه دريافنى و چشيدنى، دست يافته است. حالتى كه عبد سالك خود را يكسره از ياد مى‌برد و بالاتر از آن، و به گفته سعدى: «با وجودش زمن آواز نيامد كه منم» و بالاتر از آن، همين از ياد بردنِ خويش را نيز از ياد برده است؛ حالتى وصف‌ناپذير است. اين تعبيرهاى گرم و آشنا و دلنواز و شورانگيز، بيانگرِ حالت غرق و محو شدن در عشق حق و غيبت از عالمِ حسّ و زير پا نهادن دنيا و آخرت و وصول به عالى‌ترين مرتبه «عبوديّت» و گذر از همه مراحلِ آن، با جانى لبريز از جذبه و شوق است؛ حالتى دشوارياب و دور از دسترس و ويژه روح لطيف و انديشه تيزپرواز «زين‌العابدين» امام على بن الحسين (ع) اين زيباترين روحِ پرستنده خداست. بيان دريافت‌هاىِ عميق و حقايق نازك و گريزنده از قالب كلمات و عبارات؛ حقايقى كه هرگز در تنگناى الفاظ نمى‌گنجد:

در سرم از عشقت اين سودا خوش است‌		در دلم از شوقت اين غوغا خوش است‌
من درونِ پرده جان مى‌پرورم‌		گر برون جان مى‌كند اعدا خوش است‌
چون جمالت بر نتابد هيچ چشم‌		جمله آفاق نابينا خوش است‌
همچون چرخ از شوق تو در هر دو كون‌		هر كه در خون مى نگردد ناخوش است‌
بندگى را پيش يك بند قبات‌		صد كمر بر بسته بر جوزا خوش است‌

گر زبانم گنگ شد در وصف تو		اشگ خون آلودِ من گويا خوش است‌
چون تو خونين مى‌كنى دل در برم‌		گرچه دل مى‌سوزدم امّا خوش است‌
اين جهان فانى است گر آن هم بود		تو بسى، مه اين مه آن يكتا خوش است‌
گر نباشد هر دو عالم گو مباش‌		تو تمامى با توام تنها خوش است‌
ماه رويا سيرم اين جا از وجود		بى‌وجودم گر برى آنجا خوش است‌
پرده از رخ برفكن تا گم شوم‌		كان تماشا بى‌وجود ما خوش است‌
الحق آنجا كافتاب روى توست‌		صد هزاران بى‌سر و بى‌پا خوش است‌
صد جهان بر جان و بر دل تا ابد		والِه آن طلعتِ زيبا خوش است‌
پرتو خورشيد چون صحرا شود		ذرّه سرگشته ناپروا خوش است‌