اسرار خاموشان (شرح صحيفه سجاديه) - خلجي، محمد تقي - الصفحة ١٩٠ - ميكائيل و جبرئيل
داران و كليد داران غيب است. المُطاعُ فِى اهْلِ سَمواتِكَ، ديگر فرشتگان و قواى قاهر عالمِ انوار برتر است، همه فرمانبردار او هستند و از اراده و فرمان وى تجاوز نمىكنند. الْمَكِينُ لَدَيْكَ، جايگاه والايى در پيشگاه خدا دارد. از همين رو، علم و قدرت و وحى از پرتو عرشِ علم و قدرت خداوند به وى مىرسد و او به نفوس مستعد و آماده مىرساند.
الْمُقَرَّبُ عِنْدَكَ، او نيز همچون ميكائيل از فرشتگان مقرَّب خداست. جايگاه و منزلت او را نزد خداوند، همين بس كه خطاب به زنان فرمود: اگر شما دو زن به درگاه خداوند توبه كنيد، [بسى شايسته است]؛ چراكه به راستى دلتان برگشته است؛ يعنى دلتان از فرمانبردارى خدا و رسول برگشته است و اگر از هم در برابر پيامبر پشتيبانى كنيد بىگمان خداوند و جبرئيل و آن مؤمن شايسته (على (ع))، يار اويند و فرشتگان هم پس از آن پشتيبان وىاند «فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاهُ وَجِبْرِيلُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلَائِكَةُ بَعْدَ ذلِكَ ظَهِيرٌ».[١] اينها كه ياد شد، ويژگىهايى هستند كه قرآن كريم نيز به اجمال آورده است:
إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ كَرِيمٍ. ذِي قُوَّةٍ عِندَ ذِي الْعَرْشِ مَكِينٍ. مُطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ.[٢] اين قرآن گفتار فرستادهاى بزرگوار- جبرئيل (ع) است؛ نيرومندى كه نزد خداوند عرش گرامى و داراى مكانت و منزلت است؛ در آنجا- در ميان فرشتگان- فرمانروا و [در پيشگاه خدا] امين است.
اين اوصاف ششگانه كه در قرآن آمده است در اوصاف چهارگانهاى كه امام (ع) براى جبرئيل- آن جوهر قدرت و كمال و خورشيد علم- برشمرده است، براى تحكيم مقام وحى و بيان كمال و قدرت فاعلى فرستنده آن است؛ يعنى هيچ گونه نقص و اختلال و كم و بيش شدن در افاضه علم و وحى از ناحيه مبدأ يا مبادى فاعلى نيست. آن مبدأ وحى چون رسول است، هرچه در مىيابد به صورت مختلف الهام و وحى و در نهايت قدرت و كمال استعداد به صورت گفتار و كلمات مقرّر به دريابندگان آن مىرساند. چون كريم است، از رساندن فيض علم دريغ نمىورزد، و چون داراى نيرويى بس عظيم و شديد و فشرده است،
[١] - تحريم، آيه ٤، اين آيه درباره توصيه خداوند به دو همسر خطاكار پيامبر٦( حفصه و عايشه)، به توبه و دست برداشتناز خطاكارى است
[٢] - تكوير، آيه ١٩- ٢١