راه عبوديّت خداوند به سوى مقصد برتر حيات رهسپارند؛ مانند «حيات طيّب» و زندگى نورانى در دنيا، و بهشت و رضوان الهى در آخرت؛ جايى كه كافران و گناهكاران از آن بى‌بهره‌اند، و بهره آنان چيزى است كه در تضاد با اين رحمت است، يعنى عذاب استيصال (درماندگى و بيچارگى) و زندگى نكبت‌بار در دنيا، و آتش و درد و رنج‌هاى آن، كه بازتاب دنياى‌شان، در آخرت است. از اين رو، اين رحمت ويژه همواره در مقابل عذاب است. و امّا رحمت عام و شامل، كه همه هستى را فراگير است، حتّا، عذاب الهى را نيز در پوششِ خود دارد. و هر موجودى كه كلمه «چيز- شى» بر آن اطلاق مى‌شود، مصداقى از مصداق‌هاى اين رحمت فراگيرِ الهى است، خواه آن چيز براى خود، رحمت باشد يا براى ديگرى؛ چرا كه آفرينشِ آن به ملاك و به منظور رحمت بوده است. بنابراين چيزى در جهان نيست، مگر آن كه پرتوى از رحمت عامّ و شامل خداوند است، و اين همان نكته مهمّى است كه خداى تعالى- در پاسخ سخنِ موساى كليم، آن گاه كه برگزيدگان از قوم خود را به ميقات آورده بود و خداوند آنان را پس از درخواست ديدارش هلاك كرد، گفت:

رَبِّ لَوْ شِئْتَ اهْلَكْتَهُمْ مِنْ قبلٌ وَ ايّاىَ.[١] پروردگارا! اگر مى‌خواستى آن‌ها را پيش از اين هلاك مى‌كردى و مرا نيز- بدان اشاره فرموده است:

عَذَابِي أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشَاءُ وَرَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْ‌ءٍ فَسَأَكْتُبُهَا لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَالَّذِينَ هُم بِآيَاتِنَا يُؤْمِنُونَ.[٢] عذابم را به هر كه بخواهم مى‌رسانم، و مهر و بخشايشم همه چيز را فرا گرفته است، پس زودا كه آن را براى كسانى بنويسم كه پرهيزگارى مى‌كنند و زكات مى‌دهند و به آيات ما مى‌گروند.

امام على بن الحسين (ع) در اين فراز از نيايش: يا مَنْ لاتَفْنى‌ خَزائِنُ رَحْمَتِهِ، صَلِّ عَلى‌ مُحَمّدٍ وَ آلِهِ، وَاجْعَلْ لَنا نَصيباً فِى رَحْمَتِكَ، براى خود و همه آن‌ها كه وابسته اويند: از خويشاوندان و دوستان و پيروانش، برخوردارى از رحمت ويژه (رحمت رحمتيت) خداوند را طلب كرده است؛ رحمتى كه در خزائنِ الهى براى مؤمنان و صالحان ذخيره شده‌

[١] - اعراف، آيه ١٥٥

[٢] - همان، آيه ١٥٦