الگوى اسلامى شادكامى با رويكرد روان شناسى مثبت گرا - پسنديده، عباس - الصفحة ١١٠ - مصالح و مفاسد

منكر باز مى‌دارد، و اشياى پاكيزه را براى آنها حلال مى‌شمرد، و ناپاكى‌ها را تحريم مى‌كند، و بارهاى سنگين و زنجيرهايى را كه بر] دوش [آنها بود، بر مى‌دارد. پس كسانى كه به او ايمان آوردند، و حمايت و يارى‌اش كردند، و از نورى كه با او نازل شده پيروى نمودند، آنان رستگاران‌اند).

بر همين اساس، تأكيد دارد كه خداوند متعال، مردم را به فحشا امر نمى‌كند؛[٤٣٠] بلكه آنها را از اين كار باز مى‌دارد[٤٣١] و به آنچه نيك است، هدايت مى‌كند.[٤٣٢]

امير مؤمنان (ع) نيز در اين باره تصريح مى‌كند كه:

إنَّهُ لَم يَأمُركَ إلّا بِحَسَنٍ ولَم يَنهَكَ إلّا عَن قَبيحٍ.[٤٣٣]

به تحقيق او (خداوند)، تو را جز به نيكى‌ها امر نكرده و جز از زشتى‌ها نهى نكرده است.

امام صادق (ع) نيز تأكيد دارد كه خداوند متعال، هيچ حكمِ بدون حكمتى ندارد.[٤٣٤] عذافر، علّت تحريم شراب، مردار، خون و گوشت خوك را از امام باقر (ع) مى‌پرسد و ايشان در پاسخ، قاعده‌اى عام را بيان مى‌كند و مى‌فرمايد:

إنَّ اللهَ تبارك و تعالى لَم يحَرِّمْ ذلك على عِبادِهِ و أحَلَّ لَهُم ما وراء ذلك مِن رَغبَته فيما أحَلَّ لَهُم، ولا زُهدٍ فيما حَرَّمَهُ علَيهم! ولكنَّهُ عزّ وجلّ خَلَقَ الخَلقَ فَعَلِمَ ما تَقومُ بهِ أبدانُهُم وما يصلِحُهُم فَأحَلَّهُ لَهُم وأباحَهُ، و عَلِمَ ما يضُرُّهُم فَنَهاهُم عَنهُ، ثُمّ أحَلَّهُ لِلمُضطَرِّ فى الوَقتِ الذى لا يقومُ بَدَنُهُ إلّا بهِ، فَأمَرَهُ أن ينالَ مِنهُ بِقَدرِ البُلْغَةِ لا غَيرَ ذلك.[٤٣٥]

خداوند- تبارك و تعالى- اينها را بر بندگان خود، حرام و جز اينها را برايشان حلال كرد، نه به اين علّت كه خودش به آنچه براى آنان حلال كرده، ميل و رغبت دارد و به آنچه‌

برايشان حرام فرموده، بى ميل و رغبت است؛ بلكه خداوند متعال، مردمان را آفريده و مى‌داند كه چه چيزهايى براى بدن آنان مفيد است و به سلامتى آنها كمك مى‌كند، پس آن‌

[٤٣٠].\i( إِنَّ اللَّهَ لا يَأْمُرُ بِالْفَحْشاءِ)\E( سوره اعراف، آيه ٢٨).

[٤٣١].\i( قُلْ إِنَّما حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَ ما بَطَنَ وَ الْإِثْمَ وَ الْبَغْيَ بِغَيْرِ الْحَقِّ)\E( سوره اعراف، آيه ٣٣).

[٤٣٢].\i( إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الْإِحْسانِ وَ إِيتاءِ ذِي الْقُرْبى‌ وَ يَنْهى‌ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ الْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ)\E( سوره نحل، آيه ٩٠).

( قُلْ تَعالَوْا أَتْلُ ما حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ أَلَّا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئاً وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ لا تَقْتُلُوا أَوْلادَكُمْ مِنْ إِمْلاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَ إِيَّاهُمْ وَ لا تَقْرَبُوا الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَ ما بَطَنَ وَ لا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ ذلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ)( سوره انعام، آيه ١٥١).

[٤٣٣]. نهج البلاغة، نامه ٣١.

در صحيفه ادريس نيز چنين آمده است: لَا قَبيحَ إلّا المَعصِيَةُ وَلا حَسُنَ إلّا الطّاعَةُ( بحار الأنوار، ج ٩٥، ص ٤٦٦).

[٤٣٤]. روى عن جميل بن دراج عن الصادق( ع)، أنَّه سَألَهُ عَن شَى‌ءٍ مِن الحَلالِ والحَرامِ، فقال: إنَّهُ لَم يَجعَل شَى‌ءٌ إلّا لِشَى‌ءٍ( علل الشرائع، ص ٨، ح ١؛ بحار الأنوار، ج ٦، ص ١١٠، ح ٣).

[٤٣٥]. كتاب من لا يحضره الفقيه، ج ٣، ص ٢١٨، ح ١٠٠٩.